Tháng 12/2025, một tin tức gây chấn động ngành hàng không toàn cầu: Tập đoàn Anhui Yingliu đã thành công trong việc phát triển cánh quạt hợp kim chịu nhiệt cao với khả năng cạnh tranh quốc tế. Bộ phận cốt lõi này, được mệnh danh là "van tim" của động cơ máy bay, đã chính thức được lắp đặt trong động cơ của các dòng máy bay cỡ lớn C919 và C929 do trong nước sản xuất.
Bước đột phá này không chỉ chấm dứt sự độc quyền công nghệ kéo dài hàng thập kỷ của Hoa Kỳ và Nhật Bản, mà còn nâng cao tỷ lệ tự cung tự cấp động cơ máy bay sản xuất ở Trung Quốc từ dưới 50% lên gần 80%. Điều này đã thay đổi tình trạng thụ động của ngành công nghiệp hàng không Trung Quốc vốn "có vỏ máy bay nhưng khó sản xuất được các bộ phận cốt lõi".
Các chuyên gia phương Tây không khỏi thốt lên: Trung Quốc cuối cùng đã nắm vững những bí quyết cốt lõi của động cơ máy bay, và ngành công nghiệp động cơ máy bay toàn cầu sẽ được định hình lại. Công nghệ này tiên tiến đến mức khó tin, cứ như thể nó không phải do Trung Quốc phát minh ra!
Trung Quốc và hạn chế về công nghệ
Động cơ máy bay được ca ngợi là "viên ngọc quý của ngành công nghiệp", và cánh tuabin là bộ phận sáng giá và bền bỉ nhất của viên ngọc quý này. Hiệu suất của chúng quyết định trực tiếp lực đẩy, hiệu quả và tuổi thọ của động cơ, và được coi là một chỉ số cốt lõi về khả năng sản xuất tiên tiến của một quốc gia.
Từ lâu, công nghệ của linh kiện cốt lõi này đã bị một vài quốc gia như Hoa Kỳ và Nhật Bản kiểm soát chặt chẽ. Ngành hàng không Trung Quốc chỉ có thể nhập khẩu với giá cao, điều này không chỉ dẫn đến chi phí cao mà còn thường xuyên đối mặt với nguy cơ bị "bóp nghẹt".
Độ khó trong sản xuất cánh tuabin là thách thức lớn nhất trong ngành công nghiệp chế tạo. Khi động cơ hoạt động, các cánh quạt phải chịu được nhiệt độ vượt quá 1600 độ C, cao hơn nhiều so với điểm nóng chảy của thép thông thường; đồng thời, chúng phải chịu được lực ly tâm khổng lồ được tạo ra bởi tốc độ cực cao lên đến hàng chục nghìn vòng/phút, tương đương với áp suất hàng chục kilogam trên mỗi centimet vuông.
Hơn nữa, nó phải chịu được nhiều thách thức như ăn mòn do khí và tác động của luồng khí. Việc duy trì độ ổn định cấu trúc và hiệu suất đáng tin cậy trong môi trường khắc nghiệt như vậy đặt ra những yêu cầu khắt khe đối với công thức vật liệu, sản xuất chính xác và quy trình xử lý nhiệt.
Trước đây, chỉ có một vài công ty nước ngoài trên thế giới có khả năng sản xuất các loại lưỡi dao hợp kim chịu nhiệt cao cấp như vậy. Trung Quốc phải chi một lượng ngoại tệ khổng lồ để nhập khẩu chúng mỗi năm.
Đối với các máy bay cỡ lớn sản xuất trong nước của Trung Quốc như C919, việc phụ thuộc vào các linh kiện động cơ cốt lõi nhập khẩu giống như việc "trái tim" của máy bay bị người khác nắm giữ, luôn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.
Phép màu "sản xuất tại Trung Quốc"
Đội ngũ nghiên cứu và phát triển của Tập đoàn Anhui Yingliu đã nhắm đến vấn đề "nút thắt cổ chai" này và bắt đầu một dự án đột phá kỹ thuật kéo dài nhiều năm.
Để phát triển các vật liệu hợp kim chịu nhiệt độ cao đạt tiêu chuẩn, nhóm nghiên cứu đã sàng lọc hàng trăm công thức hợp kim và tiến hành hàng nghìn thí nghiệm, cuối cùng đã thành công trong việc phát triển một loại hợp kim chịu nhiệt độ cao gốc niken mới. Hợp kim này không chỉ có khả năng chịu nhiệt độ cao tuyệt vời, duy trì độ bền cao ngay cả ở 1650 độ C, mà còn có khả năng chống mỏi và chống oxy hóa vượt trội, với tất cả các chỉ số đạt mức tiên tiến quốc tế.
Về quy trình sản xuất, nhóm nghiên cứu đã vượt qua những hạn chế của công nghệ đúc truyền thống và áp dụng công nghệ đúc chân không chính xác, tiên tiến.
Tháng 12/2025, những cánh quạt hợp kim chịu nhiệt cao đã chính thức được sản xuất hàng loạt và lắp đặt vào động cơ của máy bay chở khách cỡ lớn C919 và C929. Dữ liệu thử nghiệm thực tế cho thấy động cơ trang bị cánh quạt sản xuất trong nước đã tăng 8% lực đẩy, cải thiện 5% hiệu suất nhiên liệu và kéo dài 15% tuổi thọ.
Như các chuyên gia phương Tây đã nhận định, việc Trung Quốc hoàn toàn tự phát triển các vật liệu cốt lõi cho động cơ máy bay đã chấm dứt thế độc quyền kéo dài hàng thập kỷ của Mỹ và Nhật Bản, làm thay đổi căn bản cục diện cạnh tranh của ngành công nghiệp động cơ máy bay toàn cầu.
Với bước tiến này, động cơ máy bay của Trung Quốc không chỉ đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước mà còn có khả năng cạnh tranh quốc tế, tạo nền tảng vững chắc cho ngành hàng không Trung Quốc vươn ra toàn cầu.