Sáng 21/1, tại Đại hội XIV của Đảng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được trình bày tham luận với chủ đề: Phát huy vai trò đầu tàu, xây dựng TP.HCM trở thành trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo mang tầm quốc tế, tạo động lực lan tỏa cho cả nước.
Ông Nguyễn Văn Được khẳng định, trong nhiều thập kỷ vừa qua, TP.HCM luôn là một trong những động lực quan trọng của tăng trưởng, đổi mới và hội nhập của Việt Nam. Tuy nhiên, trước bối cảnh trong nước và quốc tế đang biến đổi nhanh chóng, chính những thành công ấy cũng đã đặt ra cho thành phố một yêu cầu cao hơn.
Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được. Ảnh: BTC
“TPHCM không thể phát triển theo lối mòn mà phải chủ động tự đổi mới chính mình sâu sắc hơn, khác biệt và có chiều sâu, tầm nhìn dài hạn và bền vững hơn”, ông khẳng định.
Theo ông, sự đổi mới này không chỉ nhằm khẳng định lại vai trò đầu tàu, mà để xứng đáng với niềm tin và trọng trách mà Đảng, Nhà nước và nhân dân cả nước đã giao phó cho thành phố trong chặng đường phát triển mới của đất nước.
TPHCM khẳng định, khát vọng đến năm 2030 của TPHCM không tách rời mục tiêu quốc gia. Khát vọng phát triển của TPHCM đến năm 2030 phải đặt trong một bức tranh lớn hơn, không thể tách rời khát vọng chung của quốc gia. Đó là đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước, Việt Nam trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao, có vị thế vững chắc trên trường quốc tế.
Trong tổng thể chiến lược đó, Trung ương đã đặt TPHCM những kỳ vọng rất đặc biệt: không chỉ tăng trưởng nhanh mà còn tăng trưởng theo cách khác biệt. Không chỉ đi trước mà còn mở đường, và không chỉ thành công cho riêng mình mà phải tạo ra động lực lan tỏa cho sự phát triển chung của cả nước.
TPHCM cũng được kỳ vọng trở thành nơi thử nghiệm các cơ chế, chính sách và là nơi hội tụ khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đồng thời là hình mẫu về quản trị phát triển đô thị trong giai đoạn mới.
Thí điểm mô hình quản trị mới
Để thực hiện các nhiệm vụ đó, theo ông Được, TPHCM xác định ba trụ cột tạo nền tảng cho bứt phá thực chất. Trước hết, đột phá về thể chế được coi là điều kiện tiên quyết. “Thể chế hiện vẫn là điểm nghẽn của điểm nghẽn, nhưng cũng là đòn bẩy mạnh mẽ nhất nếu như được tháo gỡ đúng hướng và kịp thời”, ông nói.
Do đó, thành phố cần được trao và chủ động thực thi các cơ chế linh hoạt hơn phù hợp với vai trò, quy mô và sự đóng góp của thành phố, từng bước thí điểm mô hình quản trị mới , rút ngắn tiến trình hành chính, đến mở rộng không gian chính sách cho đổi mới sáng tạo và kinh tế tư nhân phát triển lành mạnh.
TPHCM hướng đến mô hình thành phố toàn cầu đáng sống.
“Cải cách thể chế ở TPHCM không chỉ nhằm giúp thành phố vận hành hiệu quả hơn mà còn để hình thành những mô hình thực tiễn có thể nhân rộng ra cả nước”, ông Được bày tỏ.
Cùng với đó, Chủ tịch TPHCM cũng nhấn mạnh, khoa học công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao phải trở thành động lực phát triển cốt lõi. Nếu như tiếp tục dựa chủ yếu vào vốn, đất đai và lao động giá rẻ thì TPHCM sẽ sớm chạm trần tăng trưởng.
Nhưng theo ông Được, yêu cầu đặt ra là nghiên cứu phải gắn với nhu cầu thị trường, đào tạo phải gắn với chiến lược phát triển, doanh nghiệp phải thực sự trở thành trung tâm của hệ thống hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, nhà nước là người đặt hàng và kiến tạo phát triển.
Chủ tịch TPHCM cũng nhấn mạnh rằng, phát triển hạ tầng là một bước đi trước, đi nhanh để đi xa, không chỉ đáp ứng nhu cầu trước mắt mà phải phục vụ cho mục tiêu phát triển lâu dài. Vì thế, hạ tầng TPHCM cần được nhìn nhận như là hạ tầng chiến lược quốc gia, bao gồm hạ tầng giao thông , logistics, hạ tầng số, kết nối vùng và hạ tầng kinh tế tri thức.
“Và trên nền tảng đó, thành phố cần tái định vị vai trò địa chính trị kinh tế với ba mũi nhọn: dịch vụ tài chính thương mại chất lượng cao; công nghiệp công nghệ cao và logistics, gắn với chuỗi giá trị vùng và quốc tế”, ông Được bày tỏ.
Theo Chủ tịch TPHCM, phát triển kinh tế và tăng trưởng kinh tế, suy cho cùng phải hướng tới mục tiêu phục vụ con người. TPHCM hướng đến mô hình thành phố toàn cầu đáng sống, nơi tăng trưởng đi cùng tiến bộ, công bằng.
“Một thành phố đáng sống không chỉ được đo bằng quy mô kinh tế mà đo bằng chất lượng cuộc sống, mức độ gắn kết xã hội và niềm tin của người dân, cũng như việc giữ chân nhân tài, nuôi dưỡng sáng tạo và củng cố niềm tin của xã hội”, ông Được nêu rõ.