Singapore vừa ghi nhận sự xuất hiện của trang trại thẳng đứng trong nhà cao nhất thế giới, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường an ninh lương thực tại quốc gia có quỹ đất nông nghiệp hạn chế này. Cơ sở do công ty khởi nghiệp nội địa Greenphyto vận hành được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao tỷ lệ tự cung tự cấp thực phẩm, đồng thời mở ra hướng phát triển công nghệ nông nghiệp quy mô lớn cho thị trường quốc tế.
Trang trại có chiều cao 23,3m, được thiết kế theo mô hình canh tác thẳng đứng nhiều tầng thay vì mở rộng theo chiều ngang như nông nghiệp truyền thống. Theo doanh nghiệp vận hành, cơ sở có thể chứa đồng thời khoảng 1,2 triệu cây rau diếp và đạt sản lượng tối đa 2.000 tấn mỗi năm. Dự án được cho là có tổng mức đầu tư hơn 63 triệu USD, trở thành cơ sở sản xuất thương mại quy mô lớn đầu tiên của Greenphyto sau hơn một thập kỷ nghiên cứu và chuẩn bị.
Toàn bộ hệ thống vận hành dựa trên sự kết hợp giữa trí tuệ nhân tạo (AI), robot và các công nghệ kiểm soát môi trường khép kín. Nhiệt độ, độ ẩm và ánh sáng được điều chỉnh tự động bằng AI nhằm tối ưu điều kiện sinh trưởng cho cây trồng. Robot đảm nhiệm khâu gieo trồng cây con, trong khi công nghệ phân tích hình ảnh được sử dụng để theo dõi sự phát triển của cây theo thời gian thực, giúp doanh nghiệp kiểm soát chất lượng ở quy mô lớn. Greenphyto cho biết mô hình của họ có thể đạt năng suất cao gấp 45 lần trên mỗi hecta so với phương pháp canh tác truyền thống.
Bài toán chi phí vốn và vận hành từng là rào cản lớn đối với các trang trại trong nhà tại Singapore cũng như nhiều nước phát triển khác. Trong thập kỷ qua, không ít dự án nông nghiệp thẳng đứng tại Mỹ và châu Âu đã phải thu hẹp quy mô hoặc ngừng hoạt động do chi phí điện năng và hạ tầng cao. Để khắc phục, Greenphyto phát triển hệ thống quản lý tài nguyên độc quyền nhằm kiểm soát chặt chẽ mức tiêu thụ nước và điện, đồng thời tăng cường tự động hóa để giảm chi phí lao động.
Sự kiện khai trương trang trại có sự tham dự của Tổng thống Singapore Tharman Shanmugaratnam, cho thấy mức độ quan tâm của chính phủ đối với lĩnh vực này. Singapore hiện phụ thuộc vào nhập khẩu tới khoảng 90% nhu cầu thực phẩm. Tháng 11/2025, chính phủ đã đặt mục tiêu mới: đến năm 2035, sản xuất trong nước sẽ đáp ứng 20% nhu cầu về nhóm thực phẩm giàu chất xơ, bao gồm rau củ. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu, nông nghiệp công nghệ cao được xem là một trong những giải pháp chiến lược dài hạn.
Greenphyto dự kiến phân phối sản phẩm thông qua hệ thống siêu thị và các kênh bán hàng trực tuyến trong nước trước khi đẩy mạnh xuất khẩu công nghệ. Doanh nghiệp cho biết đã được cấp bằng sáng chế cho hệ thống trồng trọt tại hơn 30 quốc gia, trong đó có Australia, Trung Quốc và Nhật Bản, mở đường cho chiến lược nhượng quyền hoặc chuyển giao công nghệ ra thị trường quốc tế.
Tuy nhiên, yếu tố giá bán vẫn là thách thức đáng kể. Tại Singapore, một số sản phẩm rau trồng trong nhà hiện có giá cao hơn đáng kể so với hàng nhập khẩu. Ví dụ, bông cải xanh do Greenphyto sản xuất được niêm yết với giá gần gấp đôi sản phẩm cùng loại nhập từ Trung Quốc. Điều này cho thấy để mở rộng thị phần, các doanh nghiệp nông nghiệp trong nhà không chỉ cần tối ưu công nghệ mà còn phải cải thiện hiệu quả chi phí và chiến lược tiếp thị.
Song song với Greenphyto, một số doanh nghiệp khác tại Singapore cũng đang đầu tư mạnh vào lĩnh vực này. Artisan Green, một công ty khởi nghiệp khác, đã hợp tác với tập đoàn Siemens (Đức) để phát triển hệ thống điều khiển thông minh cho nông nghiệp trong nhà, tập trung vào tối ưu công thức dinh dưỡng và tiết kiệm tài nguyên. Sự tham gia của các tập đoàn công nghiệp lớn cho thấy nông nghiệp thẳng đứng đang dần trở thành một ngành kinh tế công nghệ cao có tiềm năng tăng trưởng dài hạn trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Theo Nikkei