Cháu cứ khóc là ông bà cho xem điện thoại, nghe lời bác sĩ kết luận, bố mẹ đứng không vững

Một câu chuyện gần đây khiến nhiều bậc cha mẹ không khỏi nhói lòng. Không phải vì nó quá xa lạ, mà bởi nó giống hệt những gì đang diễn ra trong rất nhiều gia đình hiện nay – nơi điện thoại, máy tính bảng được dùng như một công cụ dỗ dành trẻ nhỏ, nhanh gọn và yên tĩnh.

Chỉ tiếc rằng, cái giá phải trả cho sự “yên ổn” ấy đôi khi lại là sức khỏe của con, theo con suốt cả cuộc đời.

Tại Trịnh Châu, tỉnh Hà Nam (Trung Quốc), một bé trai mới 3 tuổi được bác sĩ chẩn đoán cận thị tới 400 độ – mức cận nặng đối với một đứa trẻ ở độ tuổi này. Nguyên nhân được xác định không phải do bẩm sinh, mà đến từ thói quen sinh hoạt: ông bà thường xuyên cho bé xem điện thoại mỗi khi bé khóc hoặc quấy.

Các bác sĩ không giấu được sự xót xa khi cảnh báo: cận thị là không thể chữa khỏi, đặc biệt là cận thị nặng. Một khi đã hình thành, tật cận sẽ theo đứa trẻ suốt đời và có thể kéo theo hàng loạt biến chứng nguy hiểm cho mắt trong tương lai.

Cha mẹ đứa trẻ đã sốc nặng khi biết thông tin đó nhưng không thể làm gì khác được.

Đáng buồn hơn, đây không phải trường hợp cá biệt. Tỷ lệ trẻ nhỏ mắc các vấn đề về thị lực, đặc biệt là cận thị sớm, đang gia tăng nhanh chóng. Nguyên nhân phổ biến nhất lại đến từ chính môi trường gia đình – nơi trẻ được tiếp xúc với màn hình điện tử quá sớm và quá nhiều.

Hình ảnh chụp cho thấy mắt đứa trẻ bị tổn thương.

Trong các phòng khám mắt, bác sĩ liên tục nhấn mạnh rằng hệ thống thị giác của trẻ em vô cùng nhạy cảm, đặc biệt trong giai đoạn sơ sinh và những năm đầu đời. Đây là thời kỳ đôi mắt phát triển mạnh mẽ nhất, nhưng cũng dễ bị tổn thương nhất.

Việc tiếp xúc sớm hoặc kéo dài với màn hình điện tử – nơi hình ảnh sáng, nhấp nháy và thay đổi liên tục – khiến các cơ điều tiết của mắt luôn trong trạng thái căng thẳng. Theo thời gian, trục nhãn cầu phát triển quá mức, dẫn đến cận thị thực sự, chứ không còn là tình trạng mỏi mắt tạm thời. Và một khi điều này xảy ra, nó không thể đảo ngược.

Nguy hiểm hơn, cận thị nặng (thường từ 600 độ trở lên) không chỉ đồng nghĩa với việc phải đeo kính dày. Trẻ có nguy cơ cao gặp các biến chứng nghiêm trọng như bong võng mạc, tăng nhãn áp, thậm chí là các bệnh lý gây mù lòa như thoái hóa điểm vàng khi trưởng thành.

Ông bà, vì thương cháu, dùng điện thoại để đổi lấy vài phút yên tĩnh. Nhưng vô tình, chiếc điện thoại ấy lại trở thành một “người trông trẻ điện tử”, đánh đổi khả năng nhìn thế giới rõ ràng trong tương lai của đứa trẻ.

Ảnh minh họa

Từ đây nảy sinh một vấn đề quen thuộc trong rất nhiều gia đình: mâu thuẫn trong quan điểm nuôi dạy con cái giữa các thế hệ. Ông bà chăm cháu theo kinh nghiệm, cha mẹ muốn áp dụng phương pháp khoa học. Khi hai luồng tư duy này va chạm, người chịu ảnh hưởng nhiều nhất không ai khác chính là đứa trẻ.

Một cảnh trong bộ phim tài liệu “The Shining Pediatrician” bỗng gây xôn xao khi một gia đình đưa con đến khám vì trẻ biếng ăn. Sau khi tìm hiểu nguyên nhân, bác sĩ thẳng thắn nói: “Khi đứa trẻ ăn, cả nhà đều ‘diễn’. Bà thì nhảy múa, ông làm trò hề, có khi còn bật tivi. Đây không phải là ăn, mà là một buổi biểu diễn. Đứa trẻ chưa bao giờ thực sự cảm thấy đói, vậy làm sao nó quan tâm đến thức ăn? Gốc rễ vấn đề nằm ở người lớn”.

Một cảnh tương tự cũng xuất hiện trong bộ phim truyền hình “An Gia”. Người mẹ – vốn là bác sĩ – đi làm về và thấy ông bà vừa cho cháu ăn, vừa cho xem máy tính bảng. Khi cô định ngăn lại, chồng lại nói: “Em vừa về là nhà lại rối tung lên!”. Khoảnh khắc ấy đã chạm đúng nỗi đau của vô số gia đình hiện đại.

Khi việc nuôi dạy con theo khoa học đối diện với sự nuông chiều kiểu “miễn con vui là được” hoặc thái độ “bạn đang làm quá lên”, thì sức khỏe của trẻ thường là nạn nhân đầu tiên. Những xung đột âm ỉ trong gia đình, nếu không được giải quyết, sẽ để lại hậu quả lâu dài cho cả thể chất lẫn tinh thần của con.

Ảnh minh họa

Vậy làm sao để phá vỡ bế tắc này? Câu trả lời nằm ở những việc rất nhỏ, bắt đầu từ xây dựng thói quen sinh hoạt đúng cho trẻ, chẳng hạn như chuyện ăn uống.

Nhiều cha mẹ than phiền: “Nếu không bật điện thoại, con tôi sẽ không chịu ăn”. Nhưng cần hiểu rằng ăn uống là bản năng, không phải một nhiệm vụ cần phải “dỗ” bằng màn hình. Vấn đề không nằm ở đứa trẻ, mà ở thói quen được hình thành từ người lớn.

Trước hết, cần định hình lại cảm giác đói cho trẻ. Trẻ không phải “ăn ít”, mà là “không thấy đói”. Hãy kiểm soát việc ăn vặt giữa các bữa (kể cả trái cây, bánh, hạt), tăng cường vận động ngoài trời để cơ thể trẻ tự điều chỉnh nhu cầu ăn uống.

Thứ hai, hãy xây dựng không khí bữa ăn đúng nghĩa. Cả gia đình nên ăn cùng nhau, người lớn ăn ngon miệng, làm gương cho trẻ. Có thể biến việc ăn thành một trò chơi nhẹ nhàng: “Miếng này ngon quá, mẹ giành nhé!”, để kích thích trẻ tự ăn một cách tự nhiên.

Thứ ba, loại bỏ các yếu tố gây xao nhãng. Trước bữa ăn, dọn đồ chơi, tắt tivi, cất máy tính bảng. Ăn là ăn. Nếu trẻ khóc, hãy nhẹ nhàng nhưng kiên quyết nói: “Ăn xong mình sẽ xem tiếp một chút”, và giữ đúng lời hứa.

Cuối cùng – và cũng là quan trọng nhất – cả gia đình cần thống nhất và cùng chịu trách nhiệm về sức khỏe lâu dài của trẻ. Hãy có một cuộc trò chuyện nghiêm túc, không phải để trách móc, mà để chia sẻ thông tin khoa học và cùng đạt được sự đồng thuận: mọi quyết định nên dựa trên một tiêu chí duy nhất – điều gì thực sự tốt cho sức khỏe thể chất và tinh thần của đứa trẻ về lâu dài.

Đặc biệt, người cha cần đóng vai trò cầu nối, ủng hộ việc nuôi dạy con khoa học, thay vì chỉ cố gắng “dĩ hòa vi quý” hoặc đẩy áp lực về phía người mẹ.

Yêu thương con không phải là chiều theo sự tiện lợi trước mắt, mà là giúp con hình thành những thói quen tốt, bảo vệ sức khỏe để con có một tương lai lành mạnh và trọn vẹn hơn.

Ông nội Thái Bình 60 tuổi đón 7 cháu ở thành phố về quê, "gây bão" với bảng nội quy xem Tivi điện thoại cho "khối nghỉ hè" cực đỉnh

Loạt ảnh ông nội và "lớp huấn luyện" bầy cháu trong kỳ nghỉ hè thu hút sự thích thú của cộng đồng mạng.

Bấm xem >>

Ngộ nghĩnh trẻ thơ