Phút vỡ òa nghe tin toàn thắng và bữa cơm trưa khó quên trong đời đại tá U100

Bài 1: Người lính 30kg trở về từ chiến trường, đi bộ 10km tìm người thương
Bài 2: Cách dạy con không lời của cựu chiến binh 99 tuổi, từng làm cảnh vệ Phủ Chủ tịch

Ký ức xúc động 

Ngày 30/4/1975, Quân đội nhân dân Việt Nam mở đợt tấn công cuối cùng, tiến thẳng vào trung tâm Sài Gòn, đánh chiếm Dinh Độc Lập, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

Mốc son chói lọi ấy đi vào lịch sử dân tộc như một bản hùng ca. Đối với đại tá Nguyễn Hữu Tài (97 tuổi, Hà Nội) – người từng có 47 năm hoạt động cách mạng ở khắp các chiến trường, khoảnh khắc non sông thu về một mối là ký ức sống động chẳng thể nào quên.

Đại tá Hữu Tài kể lại ký ức khó quên trong ngày nghe tin chiến thắng, non sông thu về một mối. Ảnh: Nguyễn Huy

Khi ấy, đại tá Hữu Tài giữ chức Cục phó Cục Quân huấn, Bộ Tổng tham mưu, làm việc tại Hà Nội. Những thông tin về chiến dịch được đại tá và các đồng đội nắm bắt nhanh.

Trưa 30/4/1975, đại tá Hữu Tài cùng hơn 100 chiến sĩ tại cục Quân huấn đang hăng say làm việc. Trung tướng Cao Văn Khánh (phó Tổng tham mưu trưởng, người theo dõi sát sao từng bước tiến của chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975) bất ngờ bước vào, gương mặt hiện rõ niềm vui, sự xúc động khó che giấu, hô vang: "Thắng rồi, thắng rồi, ta thắng rồi".

"Lần đầu tiên ở trụ sở Tổng hành dinh, Bộ Tổng tư lệnh đốt pháo ăn mừng. 

Chiến thắng ấy, nhân dân ta đã phải chờ đợi suốt 30 năm với biết bao hy sinh to lớn. Sự chờ mong, niềm hy vọng càng dồn nén thì niềm vui chiến thắng càng vỡ òa", đại tá tự hào kể lại.

Đại tá Hữu Tài nhớ mãi khoảnh khắc Thủ đô rộn ràng trong ngày vui chiến thắng. Ảnh: Nguyễn Huy 

Khi cụ Tài trở về nhà, vợ cụ - cụ bà Phạm Thị Vinh (1936-2018) cùng 2 con trai 16 tuổi và 14 tuổi đã hay tin chiến thắng từ bản tin của Đài Tiếng nói Việt Nam.

Cụ Vinh xúc động, ôm chầm lấy chồng. Non sông độc lập, gia đình đoàn tụ là niềm mong ước suốt bao năm của người phụ nữ kiên định với nhiệm vụ hậu phương.

"Bữa cơm hôm ấy chỉ có rau dưa đạm bạc nhưng lại khó quên. Gia đình tôi vừa ăn vừa nói chuyện về tin chiến thắng, về niềm vui của dân tộc. Niềm hạnh phúc lan tỏa đến từng góc phố, từng ngôi nhà", đại tá xúc động kể về “bữa trưa đặc biệt trong đời”.

Đại tá Hữu Tài nhớ lại kỷ niệm xúc động khi được gặp gỡ Bác Hồ. Ảnh: Nguyễn Huy 

Cụ Tài nhớ mãi khung cảnh thủ đô khi đó, người người, nhà nhà mở toang cửa, treo cờ tổ quốc, đổ ra đường ăn mừng chiến thắng oanh liệt của cả dân tộc.

"Không khí của Hà Nội chưa bao giờ tưng bừng đến thế, quanh Hồ Gươm vang dội tiếng reo vui”, cụ xúc động.  

Tình yêu kiên định trong thời chiến

Cả cuộc đời hoạt động cách mạng, cống hiến cho tổ quốc, khi nhìn lại, người mà đại tá Hữu Tài muốn bù đắp nhất chính là người vợ thủy chung, son sắt của mình - cụ bà Phạm Thị Vinh.

Được kết nối bởi gia đình, tình yêu của họ nảy nở giữa thời chiến. Một người chiến đấu nơi chiến trường khắc nghiệt, lòng vẫn luôn hướng về gia đình, một người đảm nhiệm vai trò hậu phương, vất vả đến mấy vẫn một lòng chung thủy chờ chồng.

Đại tá Hữu Tài bên người vợ son sắt. Ảnh: Nguyễn Huy

Đại tá Tài nhớ lại, năm 1956 - khi mới quen biết, cụ làm việc ở Hà Nội, còn cụ bà là giáo viên ở tỉnh Hải Dương cũ. Đường xá xa xôi, phương tiện giao thông không thuận lợi, mỗi tháng họ chỉ gặp nhau được một lần.

Mỗi lần gặp gỡ, cụ Tài lại lặn lội đi một chuyến tàu hỏa, sau đó lại đạp xe thêm 10km để đến được nơi làm việc của cụ Vinh. Đôi khi, cái nắm tay chưa kịp ấm, nỗi lòng chưa kịp bày tỏ, họ đã phải tạm biệt nhau về làm nhiệm vụ.

Cũng có lần, vì lỡ chuyến tàu hỏa, lại quá mong nhớ người thương, cụ Tài đạp xe vượt mấy chục km về thăm. Tình yêu giản dị mà đầy mãnh liệt như vậy kéo dài 2 năm, đến năm 1958, họ chính thức về chung một nhà. Nhưng người chiến sĩ cách mạng cũng liên tục đi công tác xa.

Năm 1965, để lại vợ trẻ và 2 đứa con thơ ở lại Hà Nội, cụ Tài tiếp tục ra chiến trường chiến đấu. Lần xa nhà này kéo dài suốt 8 năm, vợ chồng cụ chỉ có thể liên lạc qua những lá thư tay hiếm hoi.

Cụ Tài hiểu rõ, chiến trường khắc nghiệt, hy vọng về ngày trở về rất xa xôi. Càng như vậy, cụ càng thương người vợ hiền lành, tần tảo, phải một mình gánh vác gia đình.

"8 năm xa nhà, tôi chỉ gửi được duy nhất một món quà về cho vợ, đó là chiếc đài thu thanh do nhà báo Thép Mới chuyển giúp, cùng lời nhắn nhủ: 'Anh âu yếm tặng em quà chinh chiến/ Bụi đường xa và mấy mét vải dù'.

Tình yêu, tình nghĩa vợ chồng thời ấy đặc biệt lắm. Đôi bên kết nối bởi ý chí và sự tin tưởng tuyệt đối dành cho nhau, cùng niềm tin son sắt mai này đất nước thống nhất, gia đình sẽ được đoàn tụ", cụ Tài xúc động nói.

Vợ chồng cụ Tài nắm chặt tay nhau trong cả thời chiến lẫn thời bình. Ảnh: Nguyễn Huy 

Năm 1974, cụ Tài trở về Hà Nội nhận nhiệm vụ của tổ chức nhưng không báo trước cho gia đình. Cụ mang theo vài món quà giản dị như lạng cao, khăn quàng cổ voan đủ màu sắc… cho vợ con và gia đình. 

Gặp lại bố, con trai cả của cụ tần ngần không nhận ra ngay, con trai út lại nhanh nhẹn chạy đến ôm chầm lấy bố, hò reo: "Bố về!".

Còn cụ Vinh không kìm được mà khóc nức nở. Cụ bà nghẹn lòng nói: "Mẹ mất rồi". Những thổn thức mừng vui của ngày đoàn viên hòa chung nỗi đau đớn, mất mát, khiến cụ Tài chẳng thể nào quên.

"Mẹ vợ tôi là người phụ nữ mẫu mực, chịu thương, chịu khó, một lòng yêu thương, chăm sóc con cháu. Đối với con rể, bà cũng đầy bao dung.

Ngày trở về, tôi mang theo chiếc băng cát-sét có ghi âm những bài ca cải lương hay nhất từ miền Nam làm quà cho mẹ. Thế nhưng, mẹ đã mất trước đó mấy tháng, chẳng thể đón nhận món quà này", cụ Tài xót xa kể lại.

Gia đình đoàn tụ là niềm vui khôn xiết nhưng đất nước còn chia cắt, vợ chồng cụ Tài vẫn giữ nguyên vai trò: một người cống hiến cho cách mạng, một người là hậu phương vững chãi, lo toan cho gia đình. 

Khi đất nước thống nhất, vị đại tá vẫn tiếp tục những chuyến công tác xa trong và ngoài nước, cho tới ngày về hưu – năm 1991.

Tình cảm vợ chồng son sắt trong năm tháng chiến tranh gian khổ chính là nền tảng bền vững cho hạnh phúc xế chiều. Vợ chồng đại tá cùng vui thú điền viên, chăm sóc và nâng đỡ nhau lúc tuổi già.

"Ý chí, nghị lực, ý thức rõ về sự gắn kết giữa gia đình và nhiệm vụ chung chính là thứ nuôi dưỡng tình yêu của vợ chồng tôi. Với tôi, sự chung thủy, kiên định của vợ là điều tôi kính nể và ngưỡng mộ suốt đời", đại tá Hữu Tài rưng rưng nói về người vợ đã khuất.

Cho đến giờ, mỗi tấm ảnh của vợ vẫn được vị đại tá cất giữ cẩn thận, như một cách lưu giữ tình yêu với người bạn đời mình trân trọng – người đã cùng cụ đi qua bao gian khó, thầm lặng hy sinh...

Giọt nước mắt của người lính pháo binh trong thời khắc thống nhất đất nước

11h30 ngày 30/4/1975, tin Tổng thống Dương Văn Minh đầu hàng vô điều kiện truyền về. Giữa trận địa, những người lính pháo binh ôm lấy nhau, nhảy lên reo vui rồi bật khóc trong niềm hạnh phúc tột cùng.