Tờ CNBC cho biết, khi CEO Meta, Mark Zuckerberg, thông báo với nhân viên vào cuối năm 2022 về kế hoạch cắt giảm 11.000 lao động, sau đó tăng lên 21.000 người, ông thừa nhận một cách đầy tiếc nuối rằng mình đã tuyển dụng quá mức trong giai đoạn đại dịch COVID-19.
"Tôi đã sai trong việc này và tôi chịu trách nhiệm về điều đó", Mark Zuckerberg nói với nhân viên vào tháng 11 năm 2022.
Đầu năm 2023, Mark Zuckerberg cho biết các đợt cắt giảm là cần thiết cho một "năm hiệu quả" của Meta.
CEO Mark Zuckerberg
Hơn ba năm sau, khi làn sóng sa thải quy mô lớn mới nhất chuẩn bị bắt đầu trong tuần này, CNBC nhận xét, cách nói từ ban lãnh đạo của Meta đã thay đổi đáng kể. Bắt đầu từ ngày 18/5, Meta sẽ cắt giảm khoảng 10% lực lượng lao động, tương đương khoảng 8.000 việc làm. Công ty cũng hủy kế hoạch tuyển dụng cho 6.000 vị trí còn trống.
Đợt thu hẹp quy mô này diễn ra sau khi Meta cắt giảm khoảng 1.000 nhân sự tại bộ phận Reality Labs vào tháng 1 và tiếp tục cắt giảm hàng trăm lao động khác trong tháng 3. Công ty cũng quyết định giảm phụ thuộc vào các nhà cung cấp bên thứ ba và các nhà thầu đảm nhiệm công việc kiểm duyệt nội dung.
Trong khi đó, Meta đang gia tăng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo. Tháng trước, công ty nâng dự báo chi tiêu vốn năm 2026 thêm tới 10 tỷ USD, đưa tổng mức chi lên tối đa 145 tỷ USD.
Chỉ một tuần trước khi công bố mức tăng chi tiêu vốn, khi thông báo về đợt cắt giảm nhân sự sắp tới, Meta cho biết, các động thái này "đều là một phần trong nỗ lực liên tục nhằm vận hành công ty hiệu quả hơn và tạo điều kiện bù đắp cho các khoản đầu tư khác".
Không có lời xin lỗi nào từ Zuckerberg. Meta từ chối bình luận khi được báo chí liên hệ phỏng vấn.
Theo các nhân viên hiện tại và các cựu nhân viên Meta, nội bộ công ty đang xuất hiện tâm lý lo lắng lan rộng. Một phần nguyên nhân là do nhiều đợt cắt giảm khác được cho là sẽ tiếp tục diễn ra trong năm nay, bao gồm khả năng một đợt sa thải mới vào tháng 8 và thêm một đợt nữa vào cuối năm.
Giám đốc tài chính Susan Li cho biết trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh quý I rằng ban lãnh đạo "thực sự không biết quy mô tối ưu của công ty trong tương lai sẽ là bao nhiêu".
Meta liên tục tiến hành những đợt sa thải quy mô lớn
Liên quan đến đầu tư AI, bà nói: "Kinh nghiệm của chúng tôi cho đến nay là liên tục đánh giá thấp nhu cầu năng lực tính toán, ngay cả khi đã tăng đáng kể công suất, trong bối cảnh các tiến bộ AI tiếp tục diễn ra. Các nhóm vẫn liên tục xác định được những dự án và sáng kiến mới đầy tiềm năng".
Trên toàn ngành công nghệ, có một thực tế đang diễn ra là giá cổ phiếu tăng vọt và các startup AI đạt mức định giá khổng lồ, trong khi các công ty đồng thời cắt giảm nhân sự do sức mạnh ngày càng rõ rệt của trí tuệ nhân tạo.
Theo Layoffs.fyi, tính từ đầu năm 2026 đến nay, đã có gần 110.000 lao động bị sa thải tại 137 công ty công nghệ, sau đợt cắt giảm khoảng 125.000 việc làm vào năm ngoái.
Nếu xu hướng hiện tại tiếp diễn, số lượng sa thải có thể tiệm cận mức đỉnh năm 2023, khi có hơn 260.000 lao động mất việc. Ở thời điểm đó, hiều công ty phần mềm và truyền thông số điều chỉnh lại quy mô sau giai đoạn tuyển dụng bùng nổ thời Covid.
"Bị máy móc thay thế"
Umesh Ramakrishnan, Giám đốc chiến lược tại công ty săn đầu người Kingsley Gate, cho rằng xu hướng AI thay thế con người hiện nay là điều khó khăn với người lao động nhưng lại được giới đầu tư hoan nghênh.
"Rất dễ để nói với ai đó rằng, tôi đã mắc sai lầm khi tuyển nhiều người hơn mức cần thiết. Giờ đây cả thế giới hiểu rằng máy móc đang thay thế việc làm của con người, và nếu bạn không làm điều đó, các cổ đông sẽ không hài lòng", ông Umesh Ramakrishnan cho hay.
Cisco là tập đoàn công nghệ mới nhất đưa ra thông báo sa thải nhân viên. Tại cuộc họp công bố kết quả kinh doanh, lãnh đạo của Cisco cũng đồng thời cho biết sẽ cắt giảm dưới 4.000 việc làm.
"Những công ty chiến thắng trong kỷ nguyên AI sẽ là những doanh nghiệp có sự tập trung, tính cấp bách và kỷ luật trong việc liên tục chuyển hướng đầu tư tới các lĩnh vực có nhu cầu và khả năng tạo giá trị dài hạn mạnh nhất", CEO Cisco, Chuck Robbins, viết trong bài blog có tiêu đề "Con đường phía trước của chúng tôi".
Cổ phiếu Cisco tăng hơn 13%, mức tăng mạnh nhất kể từ năm 2011, sau khi công ty công bố kết quả kinh doanh vượt kỳ vọng và nâng dự báo về hạ tầng AI.
Phố Wall vẫn chưa hoàn toàn bị thuyết phục bởi câu chuyện AI của Meta, chủ yếu vì chiến lược AI của công ty bị đánh giá là thiếu nhất quán và vẫn đang trong quá trình định hình. Cổ phiếu Meta đã giảm khoảng 7% từ đầu năm đến nay và giảm gần 5% trong 12 tháng qua, hoạt động kém hơn tất cả các "ông lớn" công nghệ vốn hóa lớn khác ngoại trừ Microsoft.
Định hướng phát triển AI của Meta chưa thuyết phục được các nhà đầu tư phố Wall
Bất kể mức độ lo lắng của giới đầu tư ra sao, tâm lý bên trong công ty còn căng thẳng hơn, khi một số nhân viên kỳ cựu đặt câu hỏi về định hướng AI của Meta dưới sự dẫn dắt của Giám đốc AI Alexandr Wang. Nhóm này cũng đồng thời cân nhắc liệu đây có phải thời điểm thích hợp để rời đi nhằm tìm kiếm cơ hội tại các công ty khác trong cuộc đua AI hay không.
Dữ liệu tổng hợp từ Blind, mạng xã hội nghề nghiệp ẩn danh yêu cầu người dùng xác minh việc làm bằng email công ty, cho thấy phần nào tâm trạng u ám trong nội bộ Meta.
Điểm đánh giá tổng thể của nhân viên dành cho Meta trên nền tảng Blind đã giảm 25% so với mức đỉnh ghi nhận trong quý II/2024, trong đó điểm đánh giá về văn hóa doanh nghiệp giảm tới 39%. Dữ liệu từ Blind cho thấy, ở mọi hạng mục ngoài chế độ đãi ngộ, Meta đều ghi nhận mức sụt giảm đánh giá và đang tụt hậu đáng kể so với các đối thủ như Amazon, Google và Netflix.
Ông Leo Boussioux, Trường Kinh doanh Foster, University of Washington, nhận định Meta chỉ là một trong nhiều công ty đang tái cấu trúc lực lượng lao động và đang tìm cách thích nghi với "thực tế rằng AI đang thay đổi cách chúng ta làm việc."
Theo Boussioux, sử dụng các mối đe dọa liên quan đến AI và sa thải tại Meta như "một dạng công cụ nhằm thúc đẩy thay đổi văn hóa doanh nghiệp." Tuy nhiên, ông cũng cho rằng điều này có thể phản ánh "năng lực quản trị yếu kém, khi doanh nghiệp không biết cách triển khai sự chuyển đổi này theo hướng dễ chấp nhận hơn đối với nhân viên".