Một doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc vừa hoàn thành chuyến bay thử nghiệm đầu tiên của phương tiện chở khách sử dụng công nghệ hiệu ứng mặt đất (ground effect), đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực thương mại hóa một khái niệm từng gắn liền với các phương tiện quân sự khổng lồ thời Chiến tranh Lạnh.
Theo thông tin được công bố, công ty Navee đã trình diễn thành công mẫu phương tiện mang tên WaveFly 5X trên hồ Thái Hồ tại thành phố Tô Châu, tỉnh Giang Tô. Đây được xem là một trong những nỗ lực đầu tiên nhằm đưa công nghệ hiệu ứng mặt đất từ lĩnh vực quân sự và nghiên cứu sang thị trường dân sự.
WaveFly 5X hoạt động dựa trên nguyên lý hiệu ứng mặt đất, tức tận dụng lớp đệm không khí bị nén giữa cánh phương tiện và bề mặt nước. Nhờ đó, phương tiện có thể lướt ở độ cao chỉ khoảng 30-50 cm phía trên mặt nước, giảm đáng kể lực cản khí động học và tiết kiệm năng lượng hơn so với các phương tiện bay truyền thống.
Theo Navee, phương tiện này được thiết kế để vận hành đơn giản như một chiếc thuyền thay vì một máy bay. Người điều khiển không cần bằng phi công hay trải qua các khóa đào tạo hàng không chuyên nghiệp. WaveFly 5X có thể xuất phát từ đường băng hoặc trực tiếp từ các vùng nước lặng, đồng thời dễ dàng cập bến như tàu thuyền thông thường.
Mẫu phương tiện mới có hai chỗ ngồi, tải trọng tối đa 140 kg. Xe đạt tốc độ tối đa khoảng 85 km/h và có phạm vi hoạt động lên tới 80 km cho mỗi lần sạc. Hệ thống pin được thiết kế theo dạng thay thế nóng, cho phép đổi pin và tiếp tục vận hành chỉ trong vài phút thay vì phải chờ sạc đầy.
Sự xuất hiện của WaveFly 5X được giới quan sát đánh giá là nỗ lực hồi sinh công nghệ ekranoplan – loại phương tiện từng được Liên Xô nghiên cứu và phát triển trong giai đoạn Chiến tranh Lạnh. Những phương tiện này thường được mệnh danh là “quái vật biển” nhờ kích thước lớn cùng khả năng di chuyển tốc độ cao sát mặt nước.
Khác với các phiên bản quân sự trước đây vốn có kích thước khổng lồ và phục vụ mục đích chiến lược, WaveFly 5X hướng tới thị trường dân sự, bao gồm du lịch, vận tải ven biển và các hoạt động giải trí trên mặt nước.
Các chuyên gia cho rằng việc thương mại hóa công nghệ hiệu ứng mặt đất có thể mở ra một phân khúc mới trong lĩnh vực giao thông. So với phà truyền thống, phương tiện dạng này có ưu thế về tốc độ. Trong khi đó, chi phí vận hành và yêu cầu hạ tầng được kỳ vọng thấp hơn so với máy bay hoặc trực thăng.
Động thái của Navee cũng phản ánh xu hướng các doanh nghiệp Trung Quốc ngày càng đẩy mạnh phát triển các phương tiện di chuyển thế hệ mới, từ xe bay điện, tàu cao tốc không người lái cho tới các giải pháp kết hợp giữa hàng hải và hàng không.
Nếu các thử nghiệm tiếp theo diễn ra thuận lợi và đáp ứng được các tiêu chuẩn an toàn, WaveFly 5X có thể trở thành một trong những phương tiện hiệu ứng mặt đất đầu tiên trên thế giới được thương mại hóa cho người dùng cá nhân. Điều này không chỉ mở rộng lựa chọn di chuyển trên mặt nước mà còn đánh dấu bước chuyển mình của một công nghệ từng bị xem là chỉ phù hợp với các ứng dụng quân sự quy mô lớn.