2 loại củ dễ là "ổ ký sinh trùng": Loại đầu tiên được nhiều người ăn như trái cây mà không hề hay biết

Củ giàu dinh dưỡng, vị ngọt thanh

Củ mã thầy (hay còn gọi là hạt dẻ nước) là loại thực phẩm giàu dinh dưỡng, có vị ngọt thanh, giòn và nhiều nước nên được nhiều người yêu thích, thậm chí ăn trực tiếp như một loại trái cây. Không chỉ giúp bổ sung vitamin và khoáng chất, mã thầy còn góp phần tăng cường sức đề kháng và hỗ trợ bồi bổ cơ thể.

Tuy nhiên, ít ai biết rằng việc ăn mã thầy không đúng cách có thể tiềm ẩn nguy cơ nhiễm ký sinh trùng.

Ảnh minh họa

Phần lớn mã thầy được trồng ở những vùng đất bùn ẩm ướt. Môi trường này tạo điều kiện cho nhiều loại ký sinh trùng và vi sinh vật bám trên lớp vỏ bên ngoài. Nhiều người có thói quen chỉ rửa sơ rồi gặm trực tiếp, nhưng điều này có thể khiến ấu trùng giun hoặc các tác nhân gây bệnh theo đường tiêu hóa xâm nhập vào cơ thể.

Bên cạnh đó, do sinh trưởng trong bùn đất, mã thầy còn có nguy cơ mang theo nang trùng của sán lá. Nếu ăn sống khi chưa được làm sạch kỹ, các nang trùng này có thể đi vào ruột và phát triển trong cơ thể. Sau một thời gian, người nhiễm sán có thể xuất hiện các triệu chứng như mệt mỏi, sụt cân, suy dinh dưỡng, da khô và sức khỏe giảm sút. Trong những trường hợp nặng, số lượng ký sinh trùng lớn còn có thể gây tắc ruột, đe dọa tính mạng.

Để đảm bảo an toàn, người dùng nên gọt sạch vỏ trước khi ăn. Mã thầy cũng có thể được luộc chín, nấu canh hoặc chế biến thành các món salad để vừa giữ được hương vị thơm ngon vừa hạn chế nguy cơ nhiễm ký sinh trùng.

Tuy nhiên, theo PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội từng chia sẻ với Vnexpress không nên vì lo ngại ký sinh trùng mà từ bỏ hoàn toàn thói quen ăn sống các loại rau củ, quả. Nguy cơ này hoàn toàn có thể được giảm thiểu nếu thực phẩm được làm sạch đúng cách.

Các chuyên gia khuyến cáo nên rửa thực phẩm dưới vòi nước chảy, đồng thời vệ sinh sạch tay, dao, thớt và dụng cụ chứa trước khi sử dụng. Đối với rau lá, nên rửa từng lá dưới nước và dùng tay vuốt nhẹ bề mặt để loại bỏ trứng giun, vi khuẩn cũng như dư lượng hóa chất còn bám lại. Ký sinh trùng thường bám khá chắc trên bề mặt rau củ, vì vậy cần có lực nước và thao tác làm sạch phù hợp để loại bỏ hiệu quả.

Mã thầy là thực phẩm ngon và bổ dưỡng, nhưng chỉ thực sự tốt cho sức khỏe khi được sơ chế đúng cách. Một vài thao tác làm sạch cẩn thận sẽ giúp bạn tận hưởng trọn vẹn giá trị dinh dưỡng của loại củ này mà không phải lo lắng về những nguy cơ tiềm ẩn.

Củ giàu chất xơ, vitamin và khoáng chất

Củ sen là loại thực phẩm quen thuộc trong mùa thu đông, được nhiều người yêu thích nhờ hương vị thanh mát, giòn ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Không chỉ cung cấp chất xơ, vitamin và khoáng chất, củ sen còn được xem là nguyên liệu tốt cho sức khỏe, góp phần hỗ trợ tiêu hóa và tăng cường sức đề kháng.

Tuy nhiên, nhiều người có thói quen ăn sống củ sen tươi vì thích cảm giác giòn ngọt, mọng nước. Các chuyên gia cho rằng đây không phải là cách sử dụng an toàn.

Là loại cây thủy sinh sinh trưởng trong môi trường ao hồ, đầm nước, củ sen có nguy cơ tiếp xúc với nguồn nước ô nhiễm và nhiều loại ký sinh trùng. Bề mặt củ thường bám bùn đất cùng các ấu trùng của sinh vật gây bệnh, trong đó có trùng lát gừng. Những tác nhân này không phải lúc nào cũng được loại bỏ hoàn toàn chỉ bằng cách rửa thông thường.

Đặc biệt, cấu tạo của củ sen có nhiều lỗ rỗng chạy dọc bên trong, tạo điều kiện để vi khuẩn và ký sinh trùng trú ngụ. Nếu ăn sống khi chưa được làm sạch kỹ, người dùng có thể đối mặt với nguy cơ nhiễm các tác nhân gây bệnh đường tiêu hóa.

Ảnh minh họa.

Để đảm bảo an toàn, củ sen cần được gọt sạch vỏ, rửa kỹ dưới vòi nước chảy và chế biến chín trước khi sử dụng. Các món như củ sen luộc, hấp, xào hoặc hầm không chỉ giữ được hương vị thơm ngon mà còn giúp hạn chế đáng kể nguy cơ nhiễm khuẩn, ký sinh trùng.

Nhờ vị giòn đặc trưng và giá trị dinh dưỡng cao, củ sen vẫn là thực phẩm được nhiều người ưa chuộng. Đặc biệt, các món nộm củ sen thanh mát hay canh củ sen hầm đều là lựa chọn hấp dẫn trong thực đơn hằng ngày. Tuy nhiên, để tận dụng tối đa lợi ích của loại thực phẩm này, người dùng nên ưu tiên ăn chín thay vì ăn sống.

Giá trị dinh dưỡng trong củ sen

Trong 100 gram củ sen chứa:

- Calories: 74 cal

- Chất xơ: 13%

- Không chứa cholesterol

- Vitamin C: 73%

- Giàu hàm lượng đồng và sắt

- Hàm lượng chất béo thấp

- Chứa hỗn hợp vitamin B

- Giàu chất khoáng và protein

Loại củ này giàu sắt và đồng, đóng vai trò quan trọng trong việc tạo tế bào hồng cầu, giảm nguy cơ mắc bệnh thiếu máu và tăng lưu lượng máu (thông huyết). Do đó, củ sen lưu thông mạch máu và tăng oxy cho các cơ quan phủ tạng. Nó cũng thúc đẩy các chức năng lục phủ ngũ tạng, tăng khí huyết và sức sống cho các cơ quan của cơ thể.

Triệu chứng khi nhiễm giun sán và cách phòng ngừa hiệu quả

Khi bị nhiễm giun sán, cơ thể thường xuất hiện nhiều biểu hiện rõ ràng do ký sinh trùng sống trong đường ruột và hấp thụ chất dinh dưỡng từ cơ thể người bệnh.

Các triệu chứng phổ biến có thể bao gồm: suy dinh dưỡng, cơ thể gầy yếu, bụng phình to nhưng tay chân còi cọc, đau bụng âm ỉ, tiêu chảy kéo dài, ngứa hậu môn, buồn nôn hoặc rối loạn tiêu hóa.

Trong một số trường hợp nặng, giun sán có thể di chuyển đến những cơ quan khác như mắt, não hoặc dạ dày. Khi nhiễm với số lượng lớn, giun thậm chí có thể bị đẩy ngược ra ngoài theo đường miệng, gây nguy hiểm cho sức khỏe.

Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, giun sán có thể gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng:

Ký sinh trùng lấy đi chất dinh dưỡng, đặc biệt là sắt trong máu và protein cần thiết cho cơ thể, khiến người bệnh suy kiệt.

Chúng có thể gây tổn thương niêm mạc ruột, dẫn đến xuất huyết tiêu hóa và thiếu máu kéo dài.

Đồng thời, giun sán làm giảm khả năng hấp thụ dinh dưỡng, khiến người bệnh chán ăn, đầy bụng, tiêu hóa kém, cơ thể mệt mỏi và suy nhược.

Để hạn chế nguy cơ nhiễm ký sinh trùng, việc lựa chọn và chế biến thực phẩm đúng cách đóng vai trò rất quan trọng.

Người tiêu dùng nên chọn rau củ tươi, không dập nát, có nguồn gốc rõ ràng, tránh sử dụng sản phẩm trồng ở khu vực đất và nước ô nhiễm. Trước khi ăn hoặc chế biến, cần rửa kỹ dưới vòi nước chảy để loại bỏ bụi bẩn, trứng giun và vi khuẩn. Với trái cây ăn sống, nên gọt vỏ cẩn thận trước khi dùng.

Một số loại rau thủy sinh hoặc rau sống có nguy cơ chứa ký sinh trùng khó loại bỏ hoàn toàn, vì vậy không nên dùng để ép nước uống trực tiếp. Thay vào đó, có thể lựa chọn các loại rau an toàn hơn như cải bó xôi, cần tây, dưa chuột, bạc hà hoặc rau mùi tây.

Bên cạnh đó, trong quá trình chế biến, cần rửa tay sạch bằng xà phòng và đảm bảo vệ sinh dụng cụ nấu ăn để tránh lây nhiễm chéo.

Với những người thường xuyên ăn rau sống hoặc uống nước ép rau củ, việc tẩy giun định kỳ khoảng 6 tháng một lần được khuyến cáo nhằm giảm nguy cơ nhiễm ký sinh trùng và bảo vệ sức khỏe đường ruột.

Trúc Chi (t/h)