Xử lý 11.000 trụ sở dôi dư: Áp dụng cơ chế đặc thù nhưng không dễ dãi

Chiều 26/6, Bộ Tài chính tổ chức Hội nghị triển khai Nghị quyết 31/2026/NĐ-CP về cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà đất dôi dư sau sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy. Nghị quyết vừa được Chính phủ ban hành ngày 24/6.

Ông Nguyễn Tân Thịnh - Cục trưởng Cục Quản lý công sản, Bộ Tài chính - cho biết, theo tổng hợp báo cáo của các Bộ, ngành, địa phương, hiện nay còn khoảng 11.000 cơ sở nhà, đất dôi dư đã được thu hồi hoặc chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý, nhưng chưa hoàn thành xử lý bước 2 để đưa vào khai thác hoặc xử lý triệt để.

Cả nước còn khoảng 11.000 cơ sở nhà, đất dôi dư chưa xử lý triệt để. Ảnh một trụ sở tại Ninh Bình.

Việc khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất này đang gặp nhiều khó khăn do số lượng lớn, phân tán trên phạm vi cả nước, nhiều cơ sở có quy mô nhỏ lẻ, nằm ở vùng sâu, vùng xa, khu vực có nhu cầu thị trường thấp; nhiều trường hợp hồ sơ pháp lý chưa đầy đủ, bị thất lạc hoặc đang có tranh chấp, lấn chiếm.

Nếu thực hiện theo quy trình thông thường quy định tại các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành sẽ khó đáp ứng yêu cầu xử lý nhanh, triệt để theo yêu cầu của cấp có thẩm quyền. Kết luận số 27-KL/TW của Ban Bí thư nêu rõ, hoàn thành xử lý sắp xếp, sử dụng tài sản công , trụ sở dôi dư trong quý II.

Cơ chế, chính sách đặc thù chính được quy định tại nghị quyết đã tăng cường phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian xử lý, cũng như tạo cơ chế thuận lợi để khai thác hiệu quả nhà, đất dôi dư.

Một điểm mới quan trọng của nghị quyết là cho phép khai thác các cơ sở nhà, đất trong một số trường hợp đặc thù, như chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc giấy chứng nhận bị thất lạc; cho phép khai thác đối với nhà, đất dôi dư mà không phải thực hiện điều chỉnh quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, qua đó giúp tài sản sớm được đưa vào sử dụng.

Đối với các cơ sở nhà, đất dôi dư có vị trí phù hợp cho mục đích công cộng như công viên, sân chơi, thiết chế văn hóa, hoặc phục vụ đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp, nghị quyết cho phép phá dỡ công trình hiện hữu không còn phù hợp để thực hiện phương án sử dụng mới.

Với các địa phương, Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn đề nghị Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực tiếp chỉ đạo, hoặc giao Giám đốc Sở Tài chính chủ trì thành lập các tổ công tác liên ngành để hướng dẫn, đôn đốc các xã, phường.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn phát biểu tại hội nghị.

Những địa phương có nhiều cơ sở nhà, đất dôi dư, lãnh đạo Bộ Tài chính nhấn mạnh yêu cầu "cầm tay chỉ việc", kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, nhất là tại vùng sâu, vùng xa.

Đáng chú ý, Bộ Tài chính yêu cầu khẩn trương xây dựng hệ thống chỉ tiêu đánh giá kết quả thực hiện (KPI) theo chỉ đạo của Chính phủ. Theo đó, kết quả xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sẽ trở thành một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu.

Ông Tuấn nhấn mạnh, việc áp dụng cơ chế đặc thù phải đi đôi với công khai, minh bạch, tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm mọi hành vi lợi dụng chính sách để trục lợi, gây thất thoát, lãng phí tài sản công.

"Chúng ta mở ra cơ chế đặc thù để đẩy nhanh xử lý tài sản dôi dư, nhưng không có nghĩa là dễ dãi. Tuyệt đối không để lợi dụng cơ chế đặc thù để thực hiện thiếu công khai, minh bạch hoặc làm thất thoát, lãng phí, tham nhũng, tiêu cực trong quản lý, sử dụng tài sản công", Thứ trưởng Bộ Tài chính nhấn mạnh.