Từ ngày 1/7/2026, theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 m khi đi trên ô tô chở người (xe cá nhân) bắt buộc phải sử dụng thiết bị an toàn dành cho trẻ em (Child Restraint System - CRS) phù hợp với độ tuổi và thể trạng.
Đây là quy định mới nhằm giảm nguy cơ chấn thương, tử vong cho trẻ khi xảy ra va chạm giao thông.
Không chỉ bắt buộc dùng ghế an toàn, trẻ cũng không được ngồi ghế trước.
Theo quy định, trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 m không được ngồi ở hàng ghế trước cạnh tài xế , trừ trường hợp xe chỉ có một hàng ghế.
Nếu vi phạm, người điều khiển phương tiện có thể bị xử phạt từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng .
Thế nào là ghế an toàn đạt chuẩn?
Không phải bất kỳ chiếc ghế nào bán trên thị trường cũng được coi là ghế an toàn hợp lệ.
Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 123:2024/BGTVT , một sản phẩm đạt chuẩn phải đáp ứng các yêu cầu về thiết kế, khả năng bảo vệ trẻ và hướng dẫn sử dụng.
Ghế thường được chia thành các nhóm theo cân nặng của trẻ:
Nhóm 0: dưới 10 kg.
Nhóm 0+: dưới 13 kg (thường là ghế quay ngược dành cho trẻ sơ sinh).
Nhóm I: từ 9–18 kg.
Nhóm II: từ 15–25 kg.
Nhóm III: từ 22–36 kg (ghế nâng hoặc đệm nâng để sử dụng cùng dây an toàn của ô tô).
Ngoài ra, ghế đạt chuẩn phải có:
- Nhãn mác bằng tiếng Việt , ghi rõ giới hạn cân nặng hoặc chiều cao phù hợp. Hướng dẫn lắp đặt bằng tiếng Việt.
- Ký hiệu hướng dẫn luồn dây đai rõ ràng (thường sử dụng màu đỏ hoặc màu xanh tùy hướng lắp ghế).
- Thiết kế chắc chắn, không có cạnh sắc; khóa an toàn phải đủ khó để trẻ không tự mở nhưng người lớn vẫn có thể tháo nhanh khi cần.
Đối với ghế nhập khẩu, sản phẩm có thể đạt các chứng nhận quốc tế như ECE R44/04 hoặc UN R129 (i-Size) .
Những loại ghế không nên mua
Hiện nay trên thị trường xuất hiện nhiều sản phẩm được quảng cáo là "ghế an toàn cho bé" nhưng thực tế không đáp ứng tiêu chuẩn bảo vệ.
Phụ huynh nên tránh những sản phẩm có các dấu hiệu sau:
- Chỉ là đệm vải hoặc ghế vải gắn thêm dây đai, không có khung chịu lực.
- Không ghi rõ tiêu chuẩn, không có tem hợp quy hoặc chứng nhận an toàn.
- Không có hướng dẫn lắp đặt bằng tiếng Việt.
- Chất liệu nhựa mỏng, ọp ẹp, khóa dây lỏng lẻo hoặc trẻ có thể tự mở.
- Không có hướng dẫn luồn dây an toàn rõ ràng.
Những sản phẩm này gần như không có tác dụng bảo vệ trẻ khi xảy ra va chạm , dù nhìn bề ngoài khá giống ghế an toàn.
Vì sao trẻ không thể chỉ dùng dây an toàn của ô tô?
Theo các chuyên gia, dây an toàn trên ô tô được thiết kế cho người có chiều cao khoảng 1,45m trở lên .
Nếu trẻ nhỏ chỉ thắt dây an toàn như người lớn, khi xe va chạm hoặc phanh gấp, dây có thể siết vào vùng cổ hoặc bụng thay vì giữ đúng vị trí vai và hông, làm tăng nguy cơ chấn thương nghiêm trọng.
Trong khi đó, ghế an toàn dành cho trẻ em giúp phân tán lực va đập, giữ đầu, cổ và cột sống của trẻ ở vị trí ổn định, từ đó giảm đáng kể nguy cơ tử vong và thương tích nặng.
Chuyên gia khuyến cáo: Đừng mua ghế chỉ để "đối phó"
Các chuyên gia an toàn giao thông cho rằng việc mua một chiếc ghế giá rẻ chỉ để đáp ứng quy định hoặc tránh bị xử phạt là suy nghĩ rất nguy hiểm.
Điều quan trọng không phải là "có ghế" , mà là ghế phải phù hợp với cân nặng, chiều cao của trẻ, tương thích với xe và được lắp đặt đúng cách .
Vì vậy, khi lựa chọn ghế an toàn, phụ huynh nên ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đạt tiêu chuẩn kỹ thuật và phù hợp với hệ thống lắp đặt trên xe như ISOFIX hoặc dây đai an toàn 3 điểm.
Một chiếc ghế đạt chuẩn không chỉ giúp cha mẹ tuân thủ quy định pháp luật mà quan trọng hơn, còn là "lá chắn" bảo vệ tính mạng của trẻ trong mỗi chuyến đi.