Xe mới ra mắt dồn dập, xe vừa mua sau 1,8 năm đã thành xe “lỗi thời”: Nỗi khổ “tụt hậu” thấu xương của nhiều chủ xe điện tại Trung Quốc

Vòng đời 1,8 năm của xe điện Trung Quốc đang khiến người tiêu dùng bức xúc.

Theo trang tin 36Kr, thông tin tuổi xe trung bình của xe du lịch năng lượng mới tại Trung Quốc chỉ đạt 1,8 năm đang thu hút sự chú ý lớn sau khi Hiệp hội Các nhà sản xuất Ô tô Trung Quốc (CAAM) công bố Báo cáo thường niên phát triển thị trường ô tô Trung Quốc năm 2025.

Thậm chí, chủ đề này nhanh chóng trở thành từ khóa được tìm kiếm nhiều khi không ít ý kiến cho rằng xe điện đang bị thay thế với tốc độ quá nhanh, đến mức “đổi xe còn thường xuyên hơn đổi điện thoại”hay “xe điện là hàng tiêu dùng nhanh”.

Tuy nhiên, cách hiểu này thực chất chưa phản ánh đúng bản chất của dữ liệu.

Con số 1,8 năm không phản ánh tuổi thọ hay chu kỳ đổi xe

Theo báo cáo của CAAM, đến cuối năm 2025, tuổi xe trung bình của toàn bộ xe du lịch năng lượng mới đang lưu hành tại Trung Quốc là 1,8 năm, trong khi xe có tuổi đời trên 6 năm chỉ chiếm 0,6% tổng lượng xe đang hoạt động.

Điều quan trọng là chỉ số này không đồng nghĩa với việc xe điện trung bình chỉ được sử dụng trong 1,8 năm, cũng không phản ánh chu kỳ đổi xe hay tuổi thọ của phương tiện. Đây đơn thuần là tuổi đời trung bình của toàn bộ đội xe đang lưu hành.

Nói cách khác, dữ liệu chỉ cho thấy thị trường xe năng lượng mới tại Trung Quốc vẫn còn rất “trẻ”, do phần lớn phương tiện được bán ra trong vài năm gần đây.

Việc nhiều người hình thành nhận thức rằng xe điện là sản phẩm có vòng đời ngắn xuất phát từ sự phát triển quá nhanh của ngành công nghiệp xe năng lượng mới, chứ không phải vì xe nhanh hỏng hay người dùng liên tục thay xe.

Nguyên nhân cốt lõi nằm ở tốc độ mở rộng chưa từng có của thị trường.

Năm 2018, doanh số xe năng lượng mới tại Trung Quốc mới đạt 949.000 xe. Đến 2020, thị trường lần đầu tiên vượt mốc 1 triệu xe.

Sau đó, quy mô tăng trưởng diễn ra theo cấp số nhân. Năm 2024, doanh số lần đầu vượt 10 triệu xe, tăng 52% so với cùng kỳ, và đà tăng vẫn tiếp tục trong năm 2025.

Điều này đồng nghĩa lượng xe mới bổ sung trong hai năm gần đây đã vượt xa tổng doanh số tích lũy của cả mười năm trước. Hàng triệu xe mới liên tục gia nhập thị trường khiến tuổi xe trung bình của toàn bộ đội xe giảm mạnh.

Theo ước tính, đến năm 2025, khoảng 50% số xe năng lượng mới đang lưu hành tại Trung Quốc được bán ra chỉ trong hai năm gần nhất. Vì vậy, mức tuổi trung bình 1,8 năm phản ánh cấu trúc thị trường hơn là hành vi thay xe của người tiêu dùng.

Xe mới ra mắt dồn dập thúc đẩy nhu cầu mua sắm

Sự trẻ hóa của đội xe còn đến từ tốc độ ra mắt sản phẩm mới chưa từng có.

Theo dữ liệu lớn của Autohome Trung Quốc, mặc dù số thương hiệu tung xe mới trong năm 2025 giảm so với năm trước, số lượng mẫu xe năng lượng mới vẫn tiếp tục tăng. Trong cả năm có gần 2.000 mẫu xe mới được giới thiệu, cao gấp 5,5 lần so với năm 2018.

Bước sang 6 tháng đầu năm 2026, số lượng xe mới vẫn duy trì tăng trưởng 2,2% so với cùng kỳ.

Ngoài ra, không chỉ tăng về số lượng, cơ cấu sản phẩm cũng ngày càng đa dạng.

Nếu năm 2023, xe điện thuần túy (BEV) chiếm tới 74,9% số mẫu xe mới thì đến 2025, tỷ trọng này giảm còn 53,8%. Trong khi đó, xe hybrid sạc ngoài (PHEV) và xe mở rộng phạm vi hoạt động (EREV) ngày càng xuất hiện nhiều hơn, giúp thị trường cân bằng hơn giữa các công nghệ.

Việc xe PHEV và EREV không còn nỗi lo về phạm vi hoạt động cũng khiến nhóm khách hàng sử dụng xe xăng dễ dàng chuyển sang xe năng lượng mới hơn.

Công nghệ thay đổi nhanh tạo cảm giác lỗi thời

Một yếu tố khác thúc đẩy người dùng quan tâm đến xe mới là tốc độ nâng cấp công nghệ.

Hiện nay, chu kỳ đổi mới của các công nghệ cốt lõi như pin, chip và hệ thống lái thông minh đã rút ngắn xuống chỉ còn 18 - 24 tháng.

Điều này khiến nhiều chủ xe chỉ sau 2 - 3 năm sử dụng đã bắt đầu cảm nhận khoảng cách rõ rệt giữa xe mình và các mẫu xe mới. Chip xử lý không còn đủ mạnh cho các nền tảng buồng lái thông minh thế hệ mới, trong khi các tính năng hỗ trợ lái cũng nhanh chóng trở nên lạc hậu.

Chính “cảm giác chênh lệch thế hệ” này góp phần khiến nhiều xe cũ xuất hiện trên thị trường khi tuổi đời còn khá thấp, dù điều đó không đồng nghĩa người dùng buộc phải thay xe.

Sự phổ cập nhanh của các công nghệ thông minh cũng đang làm thay đổi tiêu chuẩn của xe năng lượng mới.

Theo dữ liệu từ Autohome Trung Quốc, đến nửa đầu năm 2026, tỷ lệ các mẫu xe năng lượng mới được trang bị tiêu chuẩn hệ thống hỗ trợ lái xe trên cao tốc (NOA cao tốc) đạt 58,1%, trong khi NOA đô thị đạt 48,5%.

Đáng chú ý, ngay cả các mẫu xe có giá dưới 150.000 Nhân dân tệ (tương đương với hơn 582 triệu VNĐ) cũng ghi nhận tỷ lệ trang bị tiêu chuẩn NOA cao tốc đạt 32,3% và NOA đô thị đạt 17,4%.

Điều này cho thấy công nghệ hỗ trợ lái đang dần trở thành trang bị phổ biến thay vì chỉ xuất hiện trên các mẫu xe cao cấp.

Nhiều ý kiến cho rằng hệ thống xe điện Trung Quốc hiện nay có tuổi đời rất thấp được xem là đặc điểm mang tính giai đoạn của một thị trường đang tăng trưởng bùng nổ.

Khi năng lực tính toán của chip được thiết kế với dư địa phát triển dài hơn, chất lượng của hệ thống ba điện gồm pin, động cơ và điều khiển điện tiếp tục được nâng cao, người dùng sẽ không còn chịu áp lực phải liên tục chạy theo các thế hệ công nghệ mới.

Khi đó, quyết định mua xe sẽ trở nên lý trí hơn, chu kỳ sử dụng xe được kéo dài và tuổi xe trung bình của toàn thị trường cũng sẽ tăng lên.

Sự cạnh tranh giữa các hãng xe cũng được kỳ vọng sẽ chuyển từ cuộc đua tốc độ ra mắt sản phẩm sang việc nâng cao độ tin cậy, độ bền và giá trị sử dụng lâu dài.

Đó mới là dấu hiệu cho thấy thị trường xe năng lượng mới thực sự bước vào giai đoạn trưởng thành.

Nhìn tổng thể, tuổi xe điện ở Trung Quốc trung bình 1,8 năm không phải bằng chứng cho thấy xe điện có vòng đời ngắn hay người dùng liên tục thay xe. Đây là hệ quả trực tiếp của tốc độ tăng trưởng bùng nổ, khi lượng xe mới bán ra trong vài năm gần đây chiếm tỷ trọng áp đảo trong tổng đội xe đang lưu hành.

Khi thị trường dần ổn định, công nghệ bước vào giai đoạn hoàn thiện và người tiêu dùng chuyển từ tâm lý chạy theo cái mới sang ưu tiên giá trị sử dụng lâu dài, tuổi xe trung bình chắc chắn sẽ tăng lên.

Đến lúc đó, con số 1,8 năm sẽ chỉ còn là một dấu mốc mang tính lịch sử, phản ánh giai đoạn bùng nổ của ngành công nghiệp xe năng lượng mới Trung Quốc hơn là đặc điểm cố hữu của xe điện.

* Nguồn: 36Kr

Link nội dung: https://www.phunuvathoidaivn.com/xe-moi-ra-mat-don-dap-xe-vua-mua-sau-18-nam-da-thanh-xe-loi-thoi-noi-kho-tut-hau-thau-xuong-cua-nhieu-chu-xe-dien-tai-trung-quoc-a195203.html