Ra mắt mạng lưới văn hóa trà Việt Nam: Kết nối di sản, nâng tầm giá trị trà Việt

Sự kiện diễn ra tại Khách sạn Victory với sự tham dự của hơn 100 đại biểu là đại diện các cơ quan, tổ chức, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp, thương hiệu trà, nghệ nhân, người thực hành văn hóa trà và những người yêu trà trên cả nước. Đồng hành cùng lễ ra mắt là Ngày hội “Bảo tồn và Phát triển Văn hóa Trà Việt” cùng hội thảo chuyên đề “Việt Nam - Cái nôi của trà thế giới”, tạo nên diễn đàn kết nối giữa giới nghiên cứu, người sản xuất và cộng đồng yêu trà.

Đại diện Liên Chi hội Văn hóa Trà Việt Nam, Chi hội Văn hóa Trà TP. Hồ Chí Minh và Chi hội Văn hóa Trà Đà Nẵng nhận quyết định thành lập

Theo Ban tổ chức, việc đồng thời thành lập Liên Chi hội Văn hóa Trà Việt Nam cùng hai chi hội tại TP.HCM và Đà Nẵng thể hiện định hướng xây dựng hệ thống tổ chức từ cấp quốc gia đến địa phương, từng bước hình thành mạng lưới liên kết rộng khắp giữa các vùng nguyên liệu, nghệ nhân, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và các nhà nghiên cứu về trà.

Việt Nam là một trong những quốc gia có lịch sử lâu đời về trồng, chế biến và thưởng trà. Không chỉ là cây công nghiệp mang lại giá trị kinh tế, trà còn hiện diện trong đời sống văn hóa, tín ngưỡng và giao tiếp của người Việt từ nhiều thế hệ. Từ chén trà mời khách, trà trong các nghi lễ truyền thống đến nghệ thuật thưởng trà, mỗi vùng miền đều lưu giữ những giá trị đặc sắc phản ánh bản sắc văn hóa địa phương.

Lễ ra mắt Liên Chi hội Văn hóa Trà Việt Nam, Chi hội Văn hóa Trà TP.HCM và Chi hội Văn hóa Trà Đà Nẵng

Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện đại, nhiều giá trị văn hóa trà đang đứng trước nguy cơ mai một. Các hoạt động nghiên cứu, bảo tồn và quảng bá còn phân tán; nhiều tri thức bản địa, kỹ thuật chế biến truyền thống hay phong tục thưởng trà chưa được hệ thống hóa và truyền dạy một cách bài bản. Đây cũng là lý do thúc đẩy sự ra đời của các tổ chức chuyên môn nhằm tập hợp nguồn lực, kết nối cộng đồng và xây dựng chiến lược phát triển lâu dài cho văn hóa trà Việt.

Trong mô hình mới, Liên Chi hội Văn hóa Trà Việt Nam sẽ giữ vai trò điều phối các chương trình trên phạm vi toàn quốc, đồng thời kết nối các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực trà. Hai chi hội tại TP.HCM và Đà Nẵng sẽ là đầu mối triển khai các hoạt động tại địa phương, gắn kết với vùng nguyên liệu, doanh nghiệp, nghệ nhân và cộng đồng thực hành văn hóa trà ở từng khu vực.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Nguyễn Quốc Kỳ, Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Việt Nam, cho biết việc ra mắt ba tổ chức không chỉ mở rộng hệ sinh thái của Hiệp hội mà còn đánh dấu một cột mốc quan trọng đối với cộng đồng những người làm nghề trà và yêu trà Việt Nam.

Theo ông, việc xây dựng mạng lưới chuyên môn sẽ góp phần tạo nền tảng để các hoạt động nghiên cứu, bảo tồn, đào tạo và quảng bá văn hóa trà được triển khai đồng bộ hơn, từ đó phát huy những giá trị truyền thống trong bối cảnh phát triển mới.

Nhiều thương hiệu trà tham gia trưng bày tại sự kiện

Điểm nhấn của chương trình là Ngày hội “Bảo tồn và Phát triển Văn hóa Trà Việt”, nơi quy tụ các chủ thể trong toàn bộ hệ sinh thái trà, từ người trồng chè, cơ sở chế biến, doanh nghiệp, nhà phân phối đến các nghệ nhân và nhà nghiên cứu. Thông qua các hoạt động trưng bày, giới thiệu sản phẩm, trải nghiệm thưởng trà, giao lưu văn hóa và kết nối thương hiệu, ngày hội góp phần đưa trà Việt đến gần hơn với công chúng, đồng thời mở ra cơ hội hợp tác giữa các địa phương và doanh nghiệp.

Trong khuôn khổ ngày hội, hội thảo “Việt Nam - Cái nôi của trà thế giới” thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà khoa học và nghệ nhân. Các tham luận tập trung trao đổi về lịch sử hình thành cây chè tại Việt Nam, tri thức bản địa, kỹ thuật chế biến truyền thống, nghệ thuật thưởng trà cũng như vai trò của trà trong đời sống văn hóa dân tộc.

Bên cạnh việc nhìn nhận các giá trị lịch sử, hội thảo còn đặt ra nhiều vấn đề thực tiễn như bảo tồn giống trà bản địa, gìn giữ kỹ thuật chế biến truyền thống, đào tạo thế hệ kế cận, nâng cao giá trị sản phẩm, xây dựng thương hiệu và phát triển các mô hình du lịch gắn với văn hóa trà.

Theo nhà nghiên cứu văn hóa Trịnh Quang Dũng, Chủ tịch Liên Chi hội Văn hóa Trà Việt Nam, để ngành trà phát triển bền vững thì văn hóa cần đóng vai trò dẫn dắt. Ông cho rằng khi giá trị văn hóa được khẳng định, trà Việt sẽ không chỉ được nhìn nhận qua sản lượng hay xuất khẩu nguyên liệu mà còn được định vị bằng bản sắc, câu chuyện và giá trị gia tăng trên thị trường trong nước cũng như quốc tế.

Nghệ nhân trà đến tham dự và biểu diễn tại sự kiện

Định hướng này cũng phù hợp với xu hướng phát triển của nhiều quốc gia sản xuất trà trên thế giới, nơi sản phẩm không chỉ mang giá trị thương mại mà còn trở thành biểu tượng văn hóa, thu hút du lịch và góp phần quảng bá hình ảnh quốc gia.

Với thông điệp xuyên suốt “Bảo tồn di sản - Kết nối cộng đồng - Phát triển giá trị - Lan tỏa trà Việt”, sự ra đời của Liên Chi hội Văn hóa Trà Việt Nam cùng các chi hội thành viên được kỳ vọng sẽ tạo động lực mới cho việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa trà. Đây không chỉ là bước đi nhằm gìn giữ một di sản gắn bó với đời sống người Việt, mà còn mở ra cơ hội để xây dựng thương hiệu trà Việt dựa trên nền tảng văn hóa, góp phần nâng cao vị thế của trà Việt trên bản đồ trà thế giới.

Thùy Dương