175.000 xe điện được VinFast bán ra trong năm 2025 và hơn 115.000 xe chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026 đang tạo ra một thị trường hạ tầng sạc có quy mô ngày càng lớn. V-Green hiện sở hữu khoảng 150.000 cổng sạc. Tuy nhiên, bức tranh hạ tầng không chỉ được tạo nên bởi những mạng lưới lớn. Ngày càng nhiều doanh nghiệp độc lập đang tham gia đầu tư các điểm sạc tại trung tâm thương mại, cây xăng, bãi đỗ xe, nhà hàng, khách sạn và trên các tuyến giao thông liên tỉnh, mở ra một lớp hạ tầng sạc đa dạng hơn cho thị trường.
Chính sự tham gia của nhiều nhà đầu tư độc lập này đang tạo ra dư địa lớn cho thị trường sạc mở, nhưng đồng thời cũng đặt ra một bài toán mới: làm thế nào để những mạng lưới được xây dựng bởi các doanh nghiệp khác nhau có thể cùng kết nối và tạo thành một hạ tầng thống nhất cho người dùng? 330 trụ sạc từ các bên thứ ba được VETC Trạm sạc liên thông vì thế có ý nghĩa không chỉ ở số lượng, mà ở việc nó cho thấy một phần của thị trường sạc mở đang bắt đầu được kết nối .
Xu hướng này sẽ được làm rõ tại Hội nghị Phát triển hệ sinh thái sạc mở do VETC Trạm sạc tổ chức ngày 14/8 tại TP.HCM. Sự kiện quy tụ các đơn vị vận hành trạm sạc (CPO), hãng xe, doanh nghiệp vận tải và các đối tác trong hệ sinh thái xe điện, tập trung trao đổi về xu hướng thị trường, vai trò của nền tảng kết nối, mô hình eRoaming và khả năng liên thông giữa các mạng lưới sạc. Chương trình cũng có phiên tọa đàm về bài toán đầu tư, vận hành và trải nghiệm người dùng, cùng hoạt động kết nối, ký kết hợp tác giữa các bên.
Bài toán 1 app - nhiều app
Khi ngày càng có nhiều doanh nghiệp tham gia đầu tư mạng lưới sạc, một vấn đề lớn phát sinh là sự phân mảnh trong trải nghiệm của người dùng.
Mỗi đơn vị vận hành thường xây dựng ứng dụng riêng để tìm kiếm trạm sạc, quản lý tài khoản, thanh toán và theo dõi quá trình sử dụng. Điều này đồng nghĩa với việc một người dùng xe điện có thể phải cài đặt nhiều ứng dụng khác nhau nếu muốn sử dụng linh hoạt các mạng lưới sạc trên thị trường.
VETC Trạm sạc được kỳ vọng sẽ giải gọn bài toán phân mảnh trong trải nghiệm sạc của người dùng xe điện bằng một app liên thông duy nhất.
Trong phạm vi đô thị, sự bất tiện này có thể chưa bộc lộ rõ khi người dùng chủ yếu di chuyển trên những cung đường quen thuộc. Tuy nhiên, với những chuyến đi liên tỉnh hoặc đường dài, việc phải tìm hiểu xem khu vực mình sắp đến có trạm sạc của đơn vị nào, sử dụng ứng dụng nào hay có hỗ trợ phương thức thanh toán phù hợp hay không lại trở thành một bước chuẩn bị không hề nhỏ.
"Nếu người dùng phải bận tâm xem hôm nay mình cần sử dụng ứng dụng nào để sạc xe thì rõ ràng trải nghiệm đó chưa thực sự tối ưu", ông Stefan Kaufmann - CEO EBOOST chia sẻ khi nói về xu hướng phát triển của thị trường trạm sạc.
Theo vị lãnh đạo này, mục tiêu cuối cùng của hạ tầng sạc không phải là khiến người dùng ghi nhớ tên của từng nhà vận hành, mà là giúp họ có thể dễ dàng tìm kiếm, sử dụng và thanh toán tại điểm sạc thuận tiện nhất. Điều đó cũng lý giải vì sao tại nhiều thị trường phát triển, eRoaming - mô hình cho phép người dùng tiếp cận nhiều mạng lưới sạc thông qua một tài khoản hoặc một nền tảng chung - đang trở thành xu hướng phổ biến.
Thực tế, đây cũng là quy luật từng diễn ra ở nhiều lĩnh vực khác của nền kinh tế số. Người dùng không muốn cài nhiều ứng dụng đặt xe cho từng hãng taxi, cũng không muốn phải đăng ký tài khoản riêng cho từng khách sạn hay từng hãng hàng không. Khi thị trường phát triển đến một quy mô nhất định, nhu cầu về một nền tảng chung giúp kết nối các bên và đơn giản hóa trải nghiệm sẽ xuất hiện.
Thị trường trạm sạc xe điện tại Việt Nam đang bắt đầu bước vào giai đoạn tương tự.
Song song với cuộc đua xây hạ tầng, thị trường Việt bắt đầu phải tính đến bài toán kết nối trạm sạc.
Từ cuộc đua xây trạm đến cuộc đua kết nối
Sự phát triển của hạ tầng sạc trong vài năm qua cho thấy thị trường đang bước qua giai đoạn đầu tiên - giai đoạn mở rộng quy mô.
Trong giai đoạn đó, lợi thế cạnh tranh chủ yếu đến từ việc doanh nghiệp sở hữu bao nhiêu điểm sạc, phủ được bao nhiêu tỉnh thành và đáp ứng được bao nhiêu phương tiện. Tuy nhiên, khi ngày càng có nhiều đơn vị tham gia đầu tư, việc chỉ tiếp tục xây thêm trạm sạc chưa chắc đã là yếu tố tạo nên khác biệt.
Theo ông Trần Nguyễn Ngọc Thành, Tổng Giám đốc VETC Digital, điều thị trường cần trong giai đoạn tiếp theo không chỉ là thêm nhiều trạm sạc, mà là khả năng kết nối những trạm sạc đó để người dùng có thể tiếp cận dễ dàng hơn. Nếu mỗi doanh nghiệp phát triển một hệ sinh thái khép kín với ứng dụng, phương thức thanh toán và nền tảng quản lý riêng, người hưởng lợi chưa chắc là khách hàng, trong khi chi phí đầu tư công nghệ và vận hành của toàn thị trường sẽ tiếp tục tăng lên.
Đó cũng là lý do nhiều doanh nghiệp trên thế giới đang chuyển từ tư duy cạnh tranh bằng hạ tầng sang cạnh tranh bằng khả năng kết nối hạ tầng.
Thay vì đầu tư mọi thứ từ đầu, các doanh nghiệp vận hành trạm sạc có thể kết nối vào một nền tảng mở để tiếp cận thêm người dùng, đồng thời tận dụng hệ thống thanh toán, định vị, quản lý phiên sạc hay chăm sóc khách hàng đã được xây dựng sẵn. Người dùng cũng không cần phải thay đổi thói quen mỗi khi sử dụng một mạng lưới sạc khác.
Ông Stefan Kaufmann - CEO EBOOST tin rằng kết nối các trạm sạc là cách toàn bộ hệ sinh thái cùng phát triển.
Theo ông Stefan Kaufmann - nhà sáng lập kiêm CEO EBOOST, đây không phải là câu chuyện doanh nghiệp nào thắng hay thua, mà là cách toàn bộ hệ sinh thái cùng phát triển. Khi các mạng lưới được kết nối với nhau, hiệu quả khai thác của từng trạm sạc cũng được cải thiện, trong khi người dùng có thêm lựa chọn và trải nghiệm thuận tiện hơn.
Ở góc độ đó, việc VETC Trạm sạc kết nối khoảng 330 trụ sạc, tương đương gần một nửa mạng lưới sạc mở trên thị trường hiện nay, không đơn thuần là mở rộng thêm số lượng điểm sạc có thể tiếp cận. Quan trọng hơn, đây là tín hiệu cho thấy thị trường bắt đầu chuyển dịch từ cuộc đua xây dựng hạ tầng sang cuộc đua xây dựng khả năng kết nối hạ tầng.
Nếu như giai đoạn đầu của xe điện là cuộc đua về pin, quãng đường di chuyển hay số lượng trạm sạc, thì ở giai đoạn tiếp theo, yếu tố quyết định trải nghiệm của người dùng có thể sẽ là khả năng kết nối các mạng lưới đó thành một hệ sinh thái thống nhất.
Đi đường dài bằng xe điện khi ấy không chỉ còn là câu chuyện chiếc xe đi được bao xa sau mỗi lần sạc. Quan trọng không kém là việc người dùng có thể nhanh chóng tìm được điểm sạc phù hợp, sử dụng ngay trên ứng dụng quen thuộc và tiếp tục hành trình mà không phải lo lắng mình đang đứng trước trạm sạc của đơn vị nào.
Đó cũng có thể là dấu hiệu rõ nhất cho thấy thị trường xe điện Việt Nam đang bước sang một giai đoạn phát triển mới - nơi giá trị không chỉ nằm ở những trạm sạc được xây dựng thêm, mà ở khả năng kết nối để những trạm sạc đó thực sự được khai thác hiệu quả.