Tiếp sức pháp lý và sinh kế cho người chấp hành xong án phạt tù

Gỡ vướng thủ tục xóa án tích và ranh giới tái phạm

Trung tâm Tư vấn pháp luật, Hội Luật gia tỉnh Nghệ An vừa phối hợp với Công an xã Đại Huệ, Ngân hàng Chính sách xã hội xã Đại Huệ tổ chức hội nghị tuyên truyền, tư vấn pháp luật chuyên đề về tái hòa nhập cộng đồng. Hoạt động nhằm trang bị kiến thức pháp lý cần thiết, đồng thời tạo diễn đàn trao đổi, tháo gỡ những khó khăn trong quá trình tái hòa nhập.

Tái hòa nhập cộng đồng chưa bao giờ là hành trình đơn độc của riêng người lầm lỡ, mà luôn cần sự dung dị, bao dung và chung tay từ toàn xã hội. Khi một cánh cửa cũ khép lại, đó cũng là lúc một hành trình mới hướng thiện được bắt đầu. Dù chặng đường trở về phải đối mặt với muôn vàn áp lực - từ việc làm, rào cản thủ tục hành chính cho đến tâm lý e ngại trước ánh nhìn xung quanh - nhưng sự đồng hành kịp thời của Trung tâm Tư vấn pháp luật Hội Luật gia tỉnh và Công an xã Đại Huệ chính là điểm tựa vững chắc.

Hội Luật gia tỉnh Nghệ An vừa phối hợp với Công an xã Đại Huệ, Ngân hàng Chính sách xã hội xã Đại Huệ tổ chức hội nghị tuyên truyền, tư vấn pháp luật chuyên đề về tái hòa nhập cộng đồng.

Những chính sách nhân văn và sự thấu cảm từ cơ sở không chỉ tháo gỡ các nút thắt pháp lý, mà còn tiếp thêm niềm tin, mở ra cơ hội sinh kế để những người từng lầm đường vững vàng làm lại cuộc đời.

Tại hội nghị, các luật gia đã phổ biến và làm rõ nội dung cốt lõi về quyền và nghĩa vụ của người chấp hành xong án phạt tù theo quy định của Luật Thi hành án hình sự và Nghị định số 247/2026/NĐ-CP của Chính phủ về công tác tái hòa nhập cộng đồng. Về quyền lợi, người lầm lỡ khi trở về địa phương được bảo đảm các quyền công dân cơ bản như đăng ký cư trú, làm căn cước, bảo hộ danh dự, tài sản, đồng thời được chính quyền xã Đại Huệ tạo điều kiện học nghề, giới thiệu việc làm và tiếp cận các chính sách an sinh xã hội theo khung quy định mới.

Song hành với đó là các nghĩa vụ bắt buộc, yêu cầu công dân phải chấp hành nghiêm túc chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước và các quy định tại địa phương; chịu sự quản lý, giám sát trực tiếp của lực lượng Công an xã trong thời gian chưa được xóa án tích, đồng thời tích cực lao động, học tập để sớm ổn định cuộc sống.

Đối với các trường hợp đang hưởng án treo hoặc tha tù trước thời hạn có điều kiện, các chuyên gia pháp lý lưu ý: Nếu cố tình vi phạm nghĩa vụ từ 2 lần trở lên trong thời gian thử thách hoặc phạm tội mới, Tòa án có thể buộc phải quay lại trại giam. 

Bên cạnh đó, hội nghị cũng phân tích rõ ranh giới của tình tiết "Tái phạm" và "Tái phạm nguy hiểm" theo Bộ luật Hình sự để người dân chủ động phòng ngừa vi phạm.

Gỡ vướng thủ tục xoá án tích là nội dung thu hút sự quan tâm lớn nhất từ người dân xã Đại Huệ tại buổi đối thoại. Nhiều người bày tỏ lo ngại về việc lý lịch tư pháp gây trở ngại trong quá trình xin việc.

Giải đáp vấn đề này, các tư vấn viên cho biết, phần lớn người chấp hành xong án phạt tù (trừ nhóm tội xâm phạm an ninh quốc gia) sẽ đương nhiên được xóa án tích nếu sau khi chấp hành xong hình phạt chính, hình phạt bổ sung (án phí, bồi thường dân sự) và trải qua một thời gian thử thách nhất định (từ 1 đến 5 năm tùy mức án cũ) mà không thực hiện hành vi phạm tội mới.

Về mặt thủ tục, người dân được hướng dẫn nộp Đơn xin xóa án tích, Giấy chứng nhận chấp hành xong án phạt tù và các biên lai nộp án phí/bồi thường lên cơ quan có thẩm quyền để được cấp Phiếu lý lịch tư pháp xác nhận một cách nhanh chóng, đúng luật.

Tại hội nghị, nhiều người dân đã đặt câu hỏi trực tiếp và được các luật gia giải đáp ngay tại chỗ. Nội dung thắc mắc tập trung vào các vấn đề thực tế như: điều kiện đi làm xa trong thời gian thử thách, các bước chuẩn bị giấy tờ để xin xóa án tích,…. Các luật gia đã hướng dẫn cụ thể từng trường hợp, giúp người dân nắm rõ các quy định pháp luật và quy trình hành chính để áp dụng ngay vào thực tế.

Tiếp sức sinh kế từ nguồn vốn vay ưu đãi

Cũng tại hội nghị, các Luật gia cùng đại diện Ngân hàng Chính sách xã hội xã Nam Đàn đã trực tiếp hướng dẫn và phổ biến cặn kẽ các quy định, điều kiện tiếp cận nguồn vốn tín dụng chính sách dành riêng cho người hoàn lương. Cũng tại hội nghị, đại diện Ngân hàng Chính sách xã hội xã Đại Huệ đã trực tiếp hướng dẫn và phổ biến cặn kẽ các quy định, điều kiện tiếp cận nguồn vốn tín dụng theo Quyết định số 44/2026/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ (sửa đổi, bổ sung Quyết định số 22/2023/QĐ-TTg).

Theo quy định mới nhất này, hạn mức cho vay dành cho người hoàn lương đã được nâng lên mạnh mẽ để phù hợp với thực tế. Cụ thể, đối với mục đích đào tạo nghề, mức vốn cho vay tối đa là 10 triệu đồng/tháng/người. Đối với các phương án sản xuất, kinh doanh và tự tạo việc làm, mức cho vay tối đa tăng vọt lên tới 200 triệu đồng/người.

Luật gia Trần Hoàng Việt Hà tuyên truyền pháp luật. 

Để đồng vốn đến đúng đối tượng, người vay phải đảm bảo các điều kiện: Chấp hành xong án phạt tù trong thời gian tối đa 5 năm, có tên trong danh sách cư trú hợp pháp do Công an xã Đại Huệ lập và được Ủy ban nhân dân xã xác nhận chấp hành tốt pháp luật, không tham gia tệ nạn xã hội.

Phát biểu tại hội nghị, đại diện Công an xã Đại Huệ khẳng định công tác quản lý, hỗ trợ người chấp hành xong án phạt tù là nhiệm vụ chính trị, nhân văn trọng tâm. Để giúp công dân nhanh chóng ổn định cuộc sống, Công an xã cam kết tạo mọi điều kiện thuận lợi trong việc giải quyết thủ tục hành chính như đăng ký cư trú, cấp thẻ căn cước và xác nhận hồ sơ lý lịch. Đồng thời, đơn vị sẽ chủ động phối hợp rà soát, lập danh sách những trường hợp chấp hành tốt pháp luật để kịp thời chuyển lên cấp trên phê duyệt, giúp người dân tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách xã hội.

Đại diện Công an xã cũng kêu gọi người trở về cần xóa bỏ mặc cảm, chủ động phối hợp với lực lượng an ninh và chính quyền địa phương để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp, tránh xa tệ nạn và ranh giới tái phạm tội.

Luật gia Trần Hoàng Việt Hà, Trung tâm Tư vấn pháp luật, Hội Luật gia tỉnh Nghệ An) chia sẻ, rào cản lớn nhất đối với người lầm lỡ khi trở về không chỉ là sinh kế, mà còn là tâm lý tự ti và sự mơ hồ về các quy định pháp luật. Việc tổ chức buổi tư vấn trực tiếp ngay tại cơ sở nhằm mục đích mang pháp luật đến gần hơn, biến những điều luật vốn khô khan thành chiếc phao cứu sinh thực tế cho người dân.

Tham khảo thêm

Hội Luật gia tỉnh Lâm Đồng thông báo tuyển dụng 01 lao động hợp đồng

Hội Luật gia tỉnh sẽ luôn đồng hành cùng chính quyền và Công an xã Đại Huệ để duy trì kênh tư vấn miễn phí, hỗ trợ tối đa về mặt thủ tục hành chính, giúp bà con tháo gỡ từng nút thắt pháp lý từ việc làm hồ sơ xóa án tích cho đến xử lý các vướng mắc phát sinh trong cuộc sống hàng ngày. "Khi mỗi công dân hiểu rõ quyền lợi để tự tin bảo vệ mình, hiểu rõ nghĩa vụ để không bước qua ranh giới lầm lỗi, đó chính là nền tảng vững chắc nhất để hành trình hướng thiện được bắt đầu", Luật gia Lê Xuân Mai chia sẻ.