Trong 9 tháng, kim ngạch thương mại hai nước đạt kỷ lục 143 tỷ USD. Cụ thể, xuất khẩu hàng hóa của Brazil sang Trung Quốc tăng 12%, lên 84,7 tỷ USD trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 9.
Trong khi đó, nhập khẩu từ Trung Quốc tăng 9,9%. Thặng dư thương mại của Brazil với Trung Quốc đạt 58,6 tỷ USD, tương đương 42% tổng thặng dư thương mại của nước này với thế giới, với giá trị 26,1 tỷ USD.
Dầu thô là động lực chính thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu của Brazil. Doanh thu từ mặt hàng này tại thị trường Trung Quốc tăng 49%, lên mức kỷ lục 21,8 tỷ USD. Kết quả trên đến từ việc lượng dầu xuất khẩu tăng 27% và giá bán tăng 16,8%.
Trung Quốc hiện mua một nửa tổng lượng dầu thô xuất khẩu của Brazil, gần gấp 7 lần thị phần của Ấn Độ, khách hàng lớn thứ hai. Theo Hội đồng Thương mại Brazil - Trung Quốc, nguy cơ gián đoạn dòng chảy dầu mỏ qua eo biển Hormuz đã thúc đẩy các nhà nhập khẩu tìm kiếm nguồn cung ổn định hơn, qua đó tạo lợi thế cho Brazil.
Sau khi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran bắt đầu vào cuối tháng 2, hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz bị gián đoạn nghiêm trọng. Theo công ty theo dõi dữ liệu hàng hải Kpler, tuyến đường này trước đó đảm nhận hơn một nửa lượng dầu thô nhập khẩu bằng đường biển của Trung Quốc.
Dữ liệu hải quan Trung Quốc được Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) trích dẫn cho thấy, các doanh nghiệp Trung Quốc tăng mua dầu từ Brazil ngay cả khi tổng lượng dầu thô nhập khẩu của Trung Quốc giảm 32% trong quý II. Tính trên tất cả thị trường, kim ngạch xuất khẩu dầu thô của Brazil tăng 28,7%, lên 43 tỷ USD, trong đó doanh thu từ thị trường Ấn Độ tăng 165%.
Xung đột Trung Đông tạo thuận lợi để Brazil đẩy mạnh bán dầu ra thị trường toàn cầu.
Trong cơ cấu hàng hóa Brazil xuất khẩu sang Trung Quốc, dầu mỏ chiếm 25,8% tổng kim ngạch, tăng 6,3 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Đậu nành vẫn đứng đầu với tỷ trọng 35,4%. Sự gia tăng xuất khẩu dầu cũng đưa bang Rio de Janeiro trở thành địa phương xuất khẩu lớn nhất của Brazil sang Trung Quốc. Bang này cung cấp 89% lượng dầu thô Brazil bán cho thị trường Trung Quốc.
Tuy nhiên, đà tăng trưởng xuất khẩu dầu sang Trung Quốc đã chậm lại trong quý III. Báo cáo công bố hồi tháng 7 của Hội đồng Thương mại Brazil - Trung Quốc cho biết kim ngạch xuất khẩu của Brazil sang thị trường này tăng 22% trong nửa đầu năm, trong khi Trung Quốc tiêu thụ 54% tổng lượng dầu thô xuất khẩu của Brazil.
Theo Kpler và Vortexa, trong tháng 9, lượng dầu xuất khẩu từ vùng Vịnh, không tính Iran, đã phục hồi lên hơn 81% mức trước chiến tranh. Diễn biến này diễn ra sau thỏa thuận giữa Mỹ và Iran hồi tháng 6, dù các cuộc tấn công nhằm vào tàu chở dầu gia tăng trong tháng 10.
Ở chiều ngược lại, xuất khẩu thịt bò của Brazil sang Trung Quốc suy giảm do các hạn chế về hạn ngạch. Trong 9 tháng đầu năm, doanh thu từ mặt hàng này giảm 8,5%, xuống còn 5,5 tỷ USD, trong khi sản lượng giảm 22%. Brazil đã sử dụng hết hạn ngạch xuất khẩu 1,1 triệu tấn thịt bò thuộc diện được Trung Quốc giám sát.
Từ đầu tháng 10, các lô hàng vượt hạn ngạch phải chịu mức thuế bổ sung 55%. Do đó, doanh thu xuất khẩu thịt bò Brazil sang Trung Quốc trong tháng 9 chỉ đạt 68,3 triệu USD, giảm mạnh so với mức 1,05 tỷ USD cùng kỳ năm trước. Trong tháng này, Trung Quốc chỉ chiếm 5,6% lượng thịt bò Brazil xuất khẩu, đứng thứ năm trong số các thị trường nhập khẩu, sau Mỹ với tỷ trọng 21,5%.
Tính chung 9 tháng đầu năm, xuất khẩu của Brazil sang Mỹ giảm 6,5%. Mỹ chiếm 9,6% tổng kim ngạch xuất khẩu của Brazil, thấp hơn đáng kể so với tỷ trọng 29,7% của Trung Quốc.
Trong khi đó, xe điện Trung Quốc góp phần thúc đẩy chiều thương mại ngược lại. Trong 9 tháng đầu năm, kim ngạch nhập khẩu xe hybrid sạc ngoài (plug-in hybrid) của Brazil từ Trung Quốc tăng 89%, lên 2,87 tỷ USD; xe điện chạy hoàn toàn bằng pin tăng 341%, đạt khoảng 2,4 tỷ USD.
Nếu tính thêm xe hybrid thông thường, ba nhóm xe này chiếm khoảng 1/10 tổng giá trị nhập khẩu ô tô của Brazil từ Trung Quốc. Các thương hiệu Trung Quốc cung cấp 86% lượng xe điện Brazil nhập khẩu từ nước ngoài.
Kim ngạch nhập khẩu hàng tháng của ba nhóm xe trên giảm từ 1,87 tỷ USD trong tháng 6 xuống còn 22 triệu USD trong tháng 7, sau khi Brazil nâng thuế nhập khẩu lên 35%. Đến tháng 9, giá trị nhập khẩu phục hồi lên 449 triệu USD. BYD, nhà sản xuất ô tô Trung Quốc có quy mô lớn nhất tại Brazil, đã đẩy mạnh vận chuyển xe trước khi thuế tăng, đồng thời lắp ráp ô tô tại nhà máy ở Camacari, bang Bahia.
Báo cáo cũng ghi nhận sự gia tăng xuất khẩu một số mặt hàng nông sản và khoáng sản của Brazil sang Trung Quốc. Doanh thu từ xuất khẩu lúa miến đạt 170 triệu USD, trong đó Trung Quốc chiếm 95% tổng lượng lúa miến Brazil bán ra nước ngoài. Xuất khẩu spodumene, khoáng vật chứa lithium, tăng 339%, lên 172,3 triệu USD, với 97% lượng hàng được đưa sang thị trường Trung Quốc.