Bé trai 10 tuổi sáng đau đầu, chiều hôn mê và xuất hiện tử ban vì não mô cầu: "Tối đó chuyển lên Nhi Đồng Thành Phố, nhưng em không qua khỏi"

BS CKII Kiều Quốc Thanh (Phó Trưởng khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi Đồng Thành phố) cho biết, đây chính là ca bệnh viêm não mô cầu ám ảnh nhất với anh tính đến hiện tại.

"Mình từng đi làm tại Bệnh viện Nhi đồng 1, Nhi đồng 2, Vinmec, Nhi đồng Thành phố, ở đâu cũng gặp những ca não mô cầu, 1/2 ca sống - 1/2 ca chết", BS Thanh kể.

Trong đó, anh nhớ nhất là bé trai 10 tuổi, bé hay đau đầu, nên xin mẹ không đi học, ở nhà phụ gia đình, có thêm thu nhập để chăm lo cho em nhỏ.

Một sáng âm u, mẹ thấy em than đau đầu, chiều đi làm về em đã hôn mê và xuất hiện tử ban. "Tối đó chuyển lên Nhi Đồng Thành Phố, nhưng em không qua khỏi", BS Thanh cho biết.

Gần đây, BS Thanh có thăm khám và điều trị ca não mô cầu 13 tuổi thể viêm màng não, dịch não tuỷ đục như nước vo gạo. "Nhập viện trễ xíu là đi uống canh mạnh bà rồi. Tiền sử thì chưa tiêm vắc-xin não mô cầu. Bác sĩ hỏi mẹ thì đáp lại là 'xung quanh không thấy ai bị, nên nghĩ từ từ rồi tiêm'", BS Thanh chia sẻ.

Ảnh chụp một ca não mô cầu được BS Thanh cứu sống nhưng anh thừa nhận bệnh nhi "rất khó để hoà nhập cộng đồng". (Ảnh: BSCC)

Não mô cầu xâm lấn cần lưu ý điều gì?

Theo BSCKII Kiều Quốc Thanh, một số điểm cần lưu ý khi bị não mô cầu:

- Tối cấp: Xuất hiện tử ban, bệnh nhân tử vong trong vòng 24 giờ.

- Viêm màng não: Dùng kháng sinh sớm có thể cứu mạng trẻ.

- Một điều quan trọng, vi khuẩn NMC sống ở vùng mũi họng, tỉ lệ mang vi khuẩn là 25%. Cứ 100 người thì có 25 người mang con vi khuẩn nguy hiểm này. "Chúng có thể lành tính với họ, nhưng nó cực kì nguy hiểm với những bé nhỏ. Những nụ hôn yêu thương - thường sẽ biến thành nụ hôn thần chết", BS Thanh cảnh báo. Hơn 10 năm đi làm ở khoa viêm màng não, anh cũng ghi nhận tỉ lệ bệnh tăng lên ở những bé được hôn vào mặt nhiều.

Nên tiêm vắc-xin não mô cầu nào trong bối cảnh hiện nay?

Theo BS Thanh, ở Việt Nam, não mô cầu gặp đủ 5 chủng ACYW và B. Gần đây, não mô cầu nhóm B đang chiếm ưu thế. Vắc-xin não mô cầu chúng ta đang có:

- ACYW (4 chủng)

- BC (2 chủng)

- B (1 chủng - 4 thành phần kháng nguyên)

"Trong bối cảnh hiện nay, tuỳ vào kinh tế gia đình mà tiêm. Có tiêm là được, tiêm sớm phòng bệnh sớm, chúng ta chờ, nhưng con vi khuẩn nó không có chờ", BS Thanh cảnh báo.

Đừng chần chừ tiêm vắc-xin não mô cầu! (Ảnh: BSCC)

Giải đáp thêm một số thắc mắc hay gặp về não mô cầu

Tuổi nào nên tiêm vắc-xin não mô cầu? BS Thanh cho biết, từ 2 tháng tuổi, trẻ đã có thể tiêm phòng não mô cầu. Nhất là người làm ở môi trường đông đúc như quán bar, học nhóm...

Với những ai đã tiêm phòng ACYW và BC, giờ tiêm thêm B thì càng tốt, vì B (1 chủng) là vắc-xin mới, hiệu quả ngừa nhóm B rất cao trong bối cảnh hiện nay.

BS Thanh khuyến cáo tiêm B + ACYW trong bối cảnh năm 2026. Nếu không, hãy đến bệnh viện xin từ vấn từ bác sĩ Nhi, để được giải đáp thắc mắc cho trường hợp của mình.

"Ngoài ra, khi nghi ngờ nhiễm não mô cầu, khuyên mọi người hãy tới trung tâm y tế gần nhất để cấp cứu", BS Thanh cảnh báo thêm.