Thay vì chỉ cấm đoán hay trách phạt khi con mắc lỗi, không ít phụ huynh lựa chọn cách thiết lập những quy định rõ ràng, kết hợp thưởng và phạt bằng tiền hoặc chính những điều trẻ yêu thích. Cách làm này vừa giúp con hiểu rằng mọi hành động đều đi kèm với trách nhiệm, vừa tạo động lực để trẻ chủ động rèn luyện tính kỷ luật và học cách kiểm soát bản thân.
Mới đây, trên trang cá nhân, ông bố đông con Trần Quang Minh chia sẻ mẩu chuyện đáng yêu trong gia đình thu hút sự chú ý của nhiều người.
Theo đó, cựu BTV VTV cho biết, anh vừa có màn thỏa thuận về việc thưởng và phạt rõ ràng đối với cậu con trai út tên Voi, tất cả đều được quy ra tiền và những sở thích của bé.
Ví dụ như nếu chấp hành nghiêm chỉnh việc sử dụng ipad và tivi trong nhà sẽ được thưởng 50 nghìn đồng, nhưng nếu vi phạm sẽ bị phạt gấp đôi. Cuối tuần cậu nhóc cũng sẽ được dùng ipad và tivi nhưng luôn trong thời gian đã quy định. Nếu vi phạm cũng sẽ bị phạt tiền.
Với luật lệ gia đình khắt khe mà bố đưa ra, con trai BTV Quang Minh đành phải răm rắp nghe theo lời bố và đi học nghiêm chỉnh.
Cụ thể, anh viết "Vừa thoả thuận xong …
Bắt đầu từ hôm nay, bố áp dụng thưởng nóng:
Từ thứ Hai đến Sáu: không sử dụng ipad và TV được thưởng 50k. Nếu vi phạm phạt 100K. Mì đêm được ăn mỗi tuần 2 tối (tự chọn). Giá mì đêm giảm xuống còn 100K.
Cuối tuần: được dùng ipad, TV thoải mái không quá 3h/ngày.
Voi nghe xong, gạt nước mắt lên đường… đến trường.
Đầu óc chỉ toàn nghĩ đến vi phạm và sợ mất xiền …
… Bèn khóc!".

Phía dưới bài chia sẻ của ông bố 4 con Quang Minh, rất nhiều người dành lời khen ngợi cho cách dạy con của anh. Đồng thời cha mẹ phụ huynh cũng xác nhận việc đã từng sử dụng phương pháp tương tự với chính con em mình.
- Bố Minh đặt ra những quy định khắt khe với bạn Voi quá, khiến bạn Voi đành phải liên tục gạt nước mắt.
- Em phải học ngay công thức của anh để áp dụng mới được.
- Cách này hay đấy, liệu Voi có qua được 1 tuần?
- Haha, tôi cũng áp dụng quy định tương tự: bài vở của con phải hoàn thành xong xuôi thì mới được dùng máy tính chơi game trong 1 giờ. Bạn ấy phải tuân thủ vì tôi đặt máy tính ở nơi công cộng, dễ quan sát trong nhà, lại có cả camera chạy bằng cơm giám sát. Quy định này chỉ kết thúc khi bạn ấy đỗ đại học. Còn bây giờ, có muốn quản cũng không được nữa rồi.
Trần Quang Minh từng là một trong những BTV, MC kì cựu của Đài Truyền hình Việt Nam. Hiện tại anh đã nghỉ công tác để phát triển những dự án riêng.

Vợ chồng BTV và 4 quý tử

Anh và bà xã Bích Ngọc có 4 cậu con trai là Heo, Sóc, Gấu và con út Voi. Ông bố đông con cũng là một trong những hot dad rất được mẹ bỉm yêu mến trên mạng xã hội nhờ những bài chia sẻ về cách nuôi dạy con từ thời còn bỉm sữa cho đến lứa tuổi dậy thì và trưởng thành.
Nam MC từng cho biết, nói về việc nuôi dạy con, anh nể bà xã rất nhiều bởi đặc thù công việc của anh thường đi công tác dài ngày nhưng chị Bích Ngọc vẫn một mình quán xuyến, lo từ nhà cửa, con cái đến kinh doanh. Việc nào cũng được 10 điểm.


Những lúc vợ vắng nhà, bố 4 con Trần Quang Minh cũng đảm đương rất tốt, thậm chí là nấu ăn ngon không kém vợ.
Câu chuyện của gia đình MC Trần Quang Minh cho thấy một cách giáo dục con khá thú vị: thay vì liên tục nhắc nhở, la mắng hay cấm đoán, bố mẹ có thể biến những quy tắc trong gia đình thành một thỏa thuận cụ thể, có thưởng và có phạt để trẻ hiểu rõ trách nhiệm của mình.
Tuy nhiên, để phương pháp này phát huy hiệu quả, cha mẹ cũng cần có sự linh hoạt, tránh biến mọi hoạt động của con thành những cuộc trao đổi bằng tiền bạc.
Trước hết, phần thưởng nên gắn với những hành vi tích cực và mục tiêu cụ thể. Chẳng hạn, khi con hoàn thành bài tập đúng giờ, tự giác dọn dẹp phòng, giúp đỡ bố mẹ việc nhà hoặc duy trì thói quen đọc sách, cha mẹ có thể thưởng một khoản tiền nhỏ, cho con thêm thời gian vui chơi hoặc thực hiện một sở thích mà trẻ mong muốn.
Điều quan trọng là phần thưởng cần phù hợp với độ tuổi, công sức của con và điều kiện gia đình, không nhất thiết phải có giá trị vật chất lớn.
Ngược lại, khi con vi phạm quy định, cha mẹ cũng cần đưa ra hình thức xử lý tương ứng. Ví dụ, nếu trẻ sử dụng điện thoại, máy tính bảng quá thời gian cho phép, có thể bị giảm thời gian giải trí vào ngày hôm sau; nếu không hoàn thành nhiệm vụ đã cam kết, trẻ sẽ chưa được tham gia hoạt động yêu thích.
Với những gia đình áp dụng hình thức phạt tiền, mức phạt nên vừa phải, được thống nhất từ trước và không khiến trẻ cảm thấy bị xúc phạm hay xấu hổ.
Bên cạnh đó, cha mẹ cần phân biệt giữa việc thưởng cho sự cố gắng và trả tiền cho mọi việc trẻ làm. Những nhiệm vụ cơ bản như học tập, tự chăm sóc bản thân, giữ vệ sinh hay phụ giúp những công việc phù hợp trong gia đình vốn là trách nhiệm của mỗi thành viên, không nên lúc nào cũng quy đổi thành tiền.
Nếu việc gì cũng có thưởng, trẻ rất dễ hình thành suy nghĩ chỉ làm khi nhận được lợi ích.
Một điều quan trọng khác là bố mẹ cần làm gương và nhất quán với những quy định đã đặt ra. Khi đã thống nhất thời gian sử dụng thiết bị điện tử, cha mẹ cũng nên tôn trọng giới hạn ấy, đồng thời giải thích cho con hiểu vì sao cần có những nguyên tắc này.
Hình thức phạt không nên xuất phát từ sự nóng giận nhất thời, càng không nên dùng những sở thích thiết yếu, tình cảm hay sự quan tâm của bố mẹ để làm công cụ gây áp lực cho trẻ.
Mỗi gia đình có thể lựa chọn một cách thưởng phạt khác nhau, tùy vào tính cách, độ tuổi và sở thích của trẻ. Có bé thích được nhận một khoản tiền nhỏ để tiết kiệm, có bé lại hào hứng khi được chơi game, xem hoạt hình thêm một giờ hoặc cùng bố mẹ đi ăn món mình yêu thích.
Khi hiểu điều gì thực sự tạo động lực cho con, cha mẹ sẽ dễ dàng xây dựng những thỏa thuận phù hợp hơn. Mục đích cuối cùng không phải là khiến trẻ sợ mất tiền hay sợ bị tước đi niềm vui, mà là giúp con hiểu rằng muốn được hưởng những quyền lợi nhất định, trước hết cần biết hoàn thành trách nhiệm của mình.
