Ngày 5/11/2026, Ronald Scott, cựu cảnh sát thuộc Văn phòng Cảnh sát trưởng hạt Pinellas, bang Florida, Mỹ, bị bắt sau với cáo buộc sử dụng trái phép các hệ thống dữ liệu nghiệp vụ để theo dõi người vợ đang ly thân, bạn trai của cô và một số người thân.
Những dấu vết chiếc xe để lại
Theo thông tin do Cảnh sát trưởng hạt Pinellas Bob Gualtieri công bố, từ ngày 14/2 đến 19/6/2026, Scott thực hiện hơn 100 lượt tra cứu trái phép. Các lượt truy cập liên quan đến hệ thống camera đọc biển số tự động của Flock Safety và những cơ sở dữ liệu nghiệp vụ khác. Scott bị cáo buộc khai báo sai mục đích tra cứu, khiến những lần truy cập có vẻ phục vụ công việc điều tra.
Scott từ chức ngày 4/11 và bị bắt hôm sau. Ông đối mặt với ba cáo buộc truy cập trái phép hệ thống máy tính hoặc thiết bị điện tử và một cáo buộc sai phạm công vụ.
Vụ việc cho thấy một hệ thống được thiết kế để hỗ trợ điều tra tội phạm cũng có thể bị người có quyền truy cập lợi dụng vì mục đích cá nhân. Đáng chú ý, công nghệ này không cần gắn thiết bị định vị lên ô tô. Chiếc xe có thể để lại dấu vết mỗi khi đi qua những địa điểm có lắp camera.
Camera đọc biển số tự động, thường được gọi là ALPR (Automated License Plate Reader), sử dụng hình ảnh để nhận diện biển số và ghi nhận thông tin về phương tiện. Tùy hệ thống, dữ liệu có thể bao gồm hình ảnh chiếc xe, biển số, thời gian và vị trí camera ghi nhận.
Camera đọc biển số tự động có thể ghi nhận phương tiện cùng thời gian và địa điểm xuất hiện, tạo dữ liệu hỗ trợ truy tìm hành trình khi các lần ghi nhận được kết nối.
Khi nhiều camera được kết nối vào một nền tảng dữ liệu, người có quyền truy cập có thể tìm kiếm một biển số để xác định chiếc xe từng xuất hiện ở những địa điểm nào trong khoảng thời gian dữ liệu được lưu giữ.
Chẳng hạn, nếu một chiếc ô tô đi qua nhiều camera trên các tuyến đường khác nhau, dữ liệu ghi nhận có thể giúp xác định những điểm chiếc xe đã xuất hiện, từ đó hỗ trợ tái dựng một phần hành trình. Tuy nhiên, hệ thống không ghi lại liên tục mọi chuyển động của phương tiện. Khả năng lần theo lịch trình phụ thuộc vào vị trí camera, mật độ mạng lưới, chất lượng nhận diện và thời gian lưu dữ liệu.
Đây cũng là điểm khác biệt giữa ALPR và thiết bị định vị GPS. GPS có thể cung cấp dữ liệu vị trí liên tục hoặc theo chu kỳ khi được trang bị và vận hành phù hợp. Trong khi đó, camera ALPR chỉ ghi nhận phương tiện tại những điểm có thiết bị thu thập dữ liệu.
Khi dữ liệu phục vụ điều tra bị sử dụng sai mục đích
Flock Safety là một trong những doanh nghiệp cung cấp hệ thống camera đọc biển số tại Mỹ. Mạng lưới của hãng trở thành tâm điểm tranh luận về quyền riêng tư sau nhiều vụ việc cảnh sát sử dụng dữ liệu để theo dõi người quen, bạn đời hoặc người yêu cũ.
Trong cuộc điều tra công bố ngày 21/10/2026, The Washington Post cho biết mạng lưới Flock có ít nhất 120.000 camera trên khắp nước Mỹ. Tờ báo ghi nhận 11 vụ truy cập trái phép, cho thấy những lỗ hổng trong quản lý tài khoản và quyền sử dụng dữ liệu.
Trong bốn vụ việc, người sử dụng vẫn có thể truy cập hệ thống sau khi rời ngành cảnh sát hoặc trong thời gian bị đình chỉ công tác. Sáu vụ khác liên quan đến việc cảnh sát chia sẻ tài khoản hoặc mật khẩu với người thuộc cơ quan khác. Một trường hợp tại Indianapolis, một nhân viên cảnh sát chưa được cấp quyền đã sử dụng tài khoản của đồng nghiệp để tìm kiếm biển số xe của vợ đang ly thân hơn 1.000 lần trong vòng một năm.
Những trường hợp này cho thấy rủi ro không chỉ nằm ở số lượng camera hay dữ liệu được thu thập, mà còn ở việc ai có thể truy cập và quyền truy cập được kiểm soát như thế nào.
Về mục đích sử dụng, hệ thống đọc biển số có thể hỗ trợ tìm xe bị đánh cắp, xác định phương tiện liên quan đến một vụ án hoặc tìm kiếm xe được thông báo mất tích. Nhưng cũng chính khả năng đó cho phép người có quyền tra cứu tìm kiếm chiếc xe của người khác vì lý do cá nhân, nếu các cơ chế kiểm soát không phát hiện hoặc ngăn chặn hành vi này.
Một vấn đề khác là dữ liệu có thể được chia sẻ giữa các cơ quan. Theo chính sách của Flock, khách hàng có quyền quyết định việc truy cập, chia sẻ và thời gian lưu dữ liệu trong phạm vi các thỏa thuận áp dụng. Vì vậy, khả năng lần theo lịch sử xuất hiện của một chiếc xe không chỉ phụ thuộc vào số camera tại một địa phương, mà còn vào việc các hệ thống có được kết nối và cho phép tra cứu chéo hay không.
Trước những lo ngại về lạm dụng, tháng 8/2026, Flock công bố một loạt biện pháp tăng cường bảo mật và kiểm soát truy cập. Trong đó, hãng chuyển sang khuyến nghị thời gian lưu dữ liệu mặc định 7 ngày thay cho 30 ngày trước đây, đồng thời đưa ra kế hoạch yêu cầu các lượt tra cứu của lực lượng thực thi pháp luật phải gắn với mã hồ sơ vụ án.
Flock cũng tăng cường cơ chế phát hiện hoạt động bất thường, khóa tài khoản khi có dấu hiệu đáng ngờ và yêu cầu xác thực đa yếu tố. Tuy nhiên, các thay đổi không đồng nghĩa mọi khách hàng đều lập tức áp dụng cùng một chính sách. Thời gian lưu dữ liệu thực tế còn phụ thuộc vào thỏa thuận và quy định của từng địa phương.
Những biện pháp này có thể giảm nguy cơ dữ liệu bị khai thác sai mục đích, nhưng hiệu quả phụ thuộc vào cách triển khai. Việc ghi lại lịch sử tra cứu chỉ giúp phát hiện sai phạm nếu có cơ chế kiểm tra; yêu cầu khai báo mã hồ sơ cũng không đủ nếu thông tin không được xác minh. Tương tự, rút ngắn thời gian lưu dữ liệu làm giảm khoảng thời gian có thể tìm kiếm lịch sử phương tiện, nhưng không ngăn được người có quyền truy cập sử dụng dữ liệu đang tồn tại cho mục đích cá nhân.
Với người sử dụng ô tô, vấn đề không đơn giản là camera có thể đọc được biển số. Điều đáng quan tâm hơn là dữ liệu về những lần chiếc xe xuất hiện trên đường được lưu giữ bao lâu, ai có quyền tra cứu và cơ chế nào ngăn việc sử dụng sai mục đích.
Một biển số không tự nó tiết lộ toàn bộ hành trình của chiếc xe. Nhưng khi những lần xuất hiện được ghi nhận tại nhiều địa điểm, lưu trữ và kết nối trong cùng một hệ thống, chúng có thể trở thành dữ liệu đủ sức phác họa một phần đáng kể lịch trình di chuyển.
Vì vậy, bên cạnh hiệu quả hỗ trợ điều tra, hệ thống camera đọc biển số cần có giới hạn truy cập rõ ràng, cơ chế giám sát thực chất và trách nhiệm giải trình khi dữ liệu bị lạm dụng. Nếu thiếu những điều kiện này, công nghệ được thiết kế để tìm kiếm phương tiện liên quan đến tội phạm cũng có thể trở thành công cụ theo dõi những chiếc xe không liên quan đến bất kỳ vụ án nào.