Từ sân trường đến không gian số, đổi mới cách đưa pháp luật đến người dân

Đa dạng hóa cách tuyên truyền, lấy người dân làm trung tâm

Thời gian qua, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng được các cấp, ngành và Hội Luật gia quan tâm triển khai với nhiều nội dung, hình thức đa dạng. Hoạt động tuyên truyền từng bước gắn với những vấn đề thiết thực trong đời sống; công tác tư vấn pháp luật, trợ giúp pháp lý và hòa giải ở cơ sở tiếp tục được chú trọng, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng.

TIN LIÊN QUANHội Luật gia Việt Nam tôn vinh tập thể, cá nhân tiêu biểu trong xây dựng, lan tỏa pháp luật

Ông Trần Hữu Thọ, Phó Chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Lâm Đồng cho biết, với chức năng, nhiệm vụ của mình, Hội Luật gia các cấp cần tiếp tục phát huy vai trò trong việc đưa pháp luật đến gần hơn với Nhân dân. Trong đó, cần đổi mới nội dung và phương thức tuyên truyền theo hướng thiết thực, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện.

Theo ông Thọ, nội dung tuyên truyền cần tập trung vào những vấn đề pháp luật gắn trực tiếp với đời sống người dân như đất đai, hôn nhân và gia đình, dân sự, hòa giải ở cơ sở, an ninh mạng và các chính sách pháp luật mới. Đây là những lĩnh vực thường xuyên phát sinh vướng mắc, tranh chấp, đòi hỏi người dân phải có kiến thức để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Uỷ ban Mặt trận tổ quốc Việt Nam tỉnh Lâm Đồng phối hợp với Hội Luật gia, Ban Nội chính tổ chức Hội nghị tọa đàm chuyên đề về đổi mới công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật trong giai đoạn chuyển đổi số vào chiều ngày 9/11.

Việc đổi mới phương thức tuyên truyền được thể hiện qua nhiều mô hình gắn với hoạt động chuyên môn của các cơ quan, đơn vị. Tiêu biểu, Chi hội Luật gia Tòa án nhân dân tỉnh Lâm Đồng triển khai 4 mô hình: “Phiên tòa giả định”, sân chơi pháp luật “Rung chuông vàng”, “Ngày thứ Bảy tình nguyện” và “Phiên tòa xét xử lưu động”.

Trong đó, mô hình “Phiên tòa giả định” được tổ chức tại các trường THPT, tái hiện những vụ án liên quan đến lứa tuổi học đường như trộm cắp tài sản, cố ý gây thương tích, ma túy, vi phạm giao thông, tảo hôn... Qua việc theo dõi quá trình xét hỏi, tranh tụng và tuyên án, học sinh hiểu rõ hơn quy định pháp luật, nhận diện hành vi vi phạm và hậu quả pháp lý.

Trong khi đó, sân chơi “Rung chuông vàng” truyền tải kiến thức pháp luật qua các câu hỏi, tình huống và hoạt động giao lưu, tạo không khí sôi nổi, khuyến khích học sinh chủ động tìm hiểu, ghi nhớ và vận dụng pháp luật.

Hội Luật gia tỉnh Lâm Đồng tuyên truyền pháp luật cho người dân.

Đối với người dân, mô hình “Ngày thứ Bảy tình nguyện” được tổ chức mỗi tháng một lần, tạo điều kiện để cán bộ Tòa án trực tiếp hướng dẫn, giải đáp vướng mắc về hồ sơ, thủ tục khởi kiện và tố tụng. Trong khi đó, các phiên tòa xét xử lưu động giúp người dân hiểu rõ tính nghiêm minh của pháp luật, nâng cao ý thức phòng ngừa vi phạm.

Đại diện Chi hội Luật gia Tòa án nhân dân tỉnh Lâm Đồng cho biết, các mô hình đều lấy người dân làm trung tâm, gắn tuyên truyền với trải nghiệm và hỗ trợ trực tiếp. Qua đó, giúp pháp luật trở nên gần gũi, dễ hiểu và dễ vận dụng trong đời sống.

Chuyển đổi số, ứng dụng AI mở rộng không gian tuyên truyền

Bên cạnh những mô hình trực tiếp, ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra hướng tiếp cận mới trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật. Đây vừa là cơ hội để đổi mới phương thức truyền tải thông tin, vừa đặt ra yêu cầu về năng lực chuyên môn, trách nhiệm và bảo đảm an toàn dữ liệu.

Người dân tham dự buổi tuyên truyền pháp luật.

Đề cập đến vấn đề ứng dụng chuyển đổi số và AI trong công tác tuyên truyền pháp luật, đại diện Chi hội Luật gia Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng cho rằng, công nghệ số giúp ngành Kiểm sát mở rộng không gian tuyên truyền, đưa thông tin pháp luật đến người dân nhanh chóng và đa dạng hơn thông qua trang thông tin điện tử, video clip, infographic và các nền tảng truyền thông số.

Đáng chú ý, AI có thể hỗ trợ kiểm sát viên, hội viên luật gia tóm tắt văn bản pháp luật, hệ thống hóa những điểm mới, xây dựng tình huống pháp lý, câu hỏi hỏi đáp và kịch bản tuyên truyền. Từ một nội dung pháp luật, có thể phát triển thành nhiều sản phẩm truyền thông phù hợp với từng nhóm đối tượng như học sinh, người lao động, người dân ở vùng sâu, vùng xa.

Theo Chi hội Luật gia Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh, đơn vị sẽ thiết lập nguyên tắc sử dụng AI có trách nhiệm. Thống nhất ba nguyên tắc: Minh bạch – Kiểm chứng – Trách nhiệm. Mọi nội dung pháp luật do AI hỗ trợ phải được đối chiếu với văn bản gốc, kiểm tra hiệu lực và có người chịu trách nhiệm trước khi công bố. Không đưa hồ sơ vụ án, tài liệu mật, dữ liệu cá nhân hoặc thông tin nghiệp vụ chưa được phép lên các nền tảng AI không được cơ quan cho phép.

Hội nghị tọa đàm chuyên đề về đổi mới công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật trong giai đoạn chuyển đổi số vào chiều ngày 9/11.

Ông Nguyễn Đức Hưng, Chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Lâm Đồng cho biết, trước yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, Hội Luật gia các cấp cần tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, trong đó chú trọng nâng cao chất lượng tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật theo hướng thực chất, đi vào chiều sâu và lan tỏa rộng khắp. Trọng tâm là lấy lợi ích của người dân làm trung tâm, xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của đời sống để lựa chọn nội dung tuyên truyền phù hợp, giúp người dân dễ tiếp cận, hiểu và vận dụng pháp luật.

Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động Hội; xây dựng các diễn đàn, nền tảng số, tăng cường kết nối đội ngũ chuyên gia, khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu pháp lý. Qua đó, phục vụ tốt hơn công tác nghiên cứu chuyên môn, tuyên truyền, tư vấn pháp luật và trợ giúp pháp lý, góp phần đưa pháp luật đến gần hơn với người dân, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.