Tp.HCM huy động 6.927 thân nhân lấy mẫu ADN, phục vụ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ

Ngày 12/11, tại lễ triển khai thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính đợt 2 do Công an Tp.HCM tổ chức.

Qua rà soát của công an, toàn thành phố có 6.927 thân nhân liệt sĩ đăng ký thu mẫu trong đợt 2. Thời gian triển khai từ ngày 12/11 đến 17/11, với 3 trạm thu mẫu tại phường Thủ Dầu Một, phường Bà Rịa, phường Phú Nhuận cùng các tổ thu mẫu lưu động.

Tại phường Phú Nhuận, nhiều người thân của các liệt sĩ đã có mặt từ sớm để thực hiện lấy mẫu xét nghiệm, họ mang theo những tấm ảnh chân dung đã cũ, giấy tờ còn lưu giữ từ nhiều năm trước và cả những câu chuyện gia đình chưa bao giờ có lời hồi đáp.

Những cuộc tìm kiếm kéo dài qua nhiều thế hệ

Có mặt tại chương trình, bà Lê Minh Thơ (SN 1966), con gái duy nhất của liệt sĩ Lê Minh Nhựt, mang theo câu chuyện về một gia đình có nhiều người hy sinh trong những năm tháng chiến tranh.

Cha bà hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968, khi bà vừa tròn 2 tuổi. Ở độ tuổi còn quá nhỏ, bà gần như không có ký ức về cha, không nhớ rõ hình dáng hay giọng nói của người đã sinh thành ra mình.

Bà Lê Minh Thơ (đeo kính) cùng bà Lê Thị Vân, nguyên Phó Chủ tịch UBND Tp.HCM có mặt tại buổi lấy mẫu.

Những năm tháng tuổi thơ của bà cũng không có nhiều ngày tháng được sống trọn vẹn bên cha mẹ. Bởi cả cha và mẹ đều tham gia hoạt động cách mạng, bà phải gửi nhờ bà con, hàng xóm chăm sóc. Cha hoạt động nơi tiền tuyến, mẹ tham gia công tác ở phía sau. Thế nhưng, khi chiến tranh kết thúc, trong gia đình chỉ có mẹ bà trở về.

Người cha mãi mãi nằm lại chiến trường, để lại đứa con gái còn chưa kịp ghi nhớ hình dáng của mình. Mẹ bà trở thành vợ liệt sĩ và vừa qua đời cách đây không lâu.

Nỗi đau mất mát ấy không chỉ hiện diện trong gia đình nhỏ mà còn kéo dài qua nhiều thế hệ. Bên nội, bà nội của bà Thơ là Mẹ Việt Nam anh hùng. Nhiều người thân trong đại gia đình cũng tham gia kháng chiến, có người đã hy sinh, có người không thể trở về. Những mất mát chồng chất khiến câu chuyện tìm kiếm người thân trở thành nỗi niềm được gia đình gìn giữ suốt nhiều năm.

Bà Lê Thị Vân, nguyên Phó Chủ tịch UBND Tp.HCM (cũng là em gái ruột của liệt sĩ Lê Minh Nhựt) kể về quá trình đi tìm hài cốt của anh trai.

Đồng hành cùng cháu gái tại chương trình, bà Lê Thị Vân, nguyên Phó Chủ tịch UBND Tp.HCM, cũng chia sẻ về hành trình gia đình nhiều lần tìm kiếm thông tin liệt sĩ. Gia đình từng tìm đến nhiều cách khác nhau nhưng đến nay vẫn chưa thể xác định chính xác nơi người thân yên nghỉ. Vì vậy, việc thu nhận mẫu ADN lần này mở ra thêm một cơ hội để gia đình tiếp tục tìm kiếm bằng phương pháp khoa học.

Cũng tại điểm thu mẫu, bà Trần Thị Hà, em gái liệt sĩ Trần Quốc Hưng, không giấu được xúc động khi nhắc đến người anh đã hy sinh. Bố mẹ và những người anh chị trong gia đình đều đã qua đời. Giờ đây, bà là người em út còn lại, tiếp tục mang theo nỗi mong mỏi tìm được tung tích người thân.

Bà Trần Thị Hà, em gái liệt sĩ Trần Quốc Hưng cẩn thận ghi lại từng thông tin.

Biết thông tin về chương trình qua báo chí, bà chủ động tìm đến, trên tay bà là bản photo bằng Tổ quốc ghi công cùng tấm ảnh chân dung của anh trai. Vừa cầm những kỷ vật ấy, bà vừa kể chuyện gia đình, nhiều lần bật khóc.

"Tôi chỉ mong đợt này có thể tìm thấy các anh đang ở đâu. Đó là điều khao khát của những gia đình liệt sĩ như chúng tôi", bà Hà nghẹn ngào.

Một hoàn cảnh khác là ông Phan Hữu Châu (SN 1946), người nhiều năm tìm kiếm em trai là liệt sĩ Phan Hữu Gia, hy sinh ngày 2/9/1969.

Theo lời ông Châu, em trai tham gia quân ngũ khi mới 17 tuổi. Đến khoảng 19 tuổi, gia đình mất liên lạc và sau đó nhận được tin em đã hy sinh. Những thông tin về hành trình chiến đấu, nơi hy sinh và nơi an nghỉ của người lính trẻ đến nay vẫn chưa được gia đình xác định rõ.

Nhiều năm qua, gia đình đã tìm kiếm nhưng chưa có kết quả. Khi biết Tp.HCM tổ chức thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ, ông Châu tiếp tục đến đăng ký với hy vọng có thêm cơ hội tìm được em.

"Chúng tôi cũng lớn tuổi rồi, chỉ mong sớm có tin tức về em để còn biết nơi mà đến thăm, viếng", ông Phan Hữu Châu chia sẻ.

6.927 thân nhân tham gia đợt 2, mở thêm cơ hội xác định danh tính liệt sĩ

Đại tá Trần Hồng Minh, Phó Giám đốc Công an Tp.HCM, nhấn mạnh để có được độc lập, tự do, hòa bình và sự phát triển hôm nay, nhiều thế hệ cha anh đã anh dũng chiến đấu, hy sinh. Tuy nhiên, đến nay vẫn còn nhiều liệt sĩ chưa xác định được danh tính, nhiều gia đình mòn mỏi chờ đợi hàng chục năm để biết nơi yên nghỉ của người thân.

Đại tá Trần Hồng Minh, Phó Giám đốc Công an Tp.HCM.

Theo Đại tá Trần Hồng Minh, mỗi phần mộ liệt sĩ chưa có tên không chỉ là nỗi đau của gia đình mà còn là trách nhiệm, món nợ ân tình của các thế hệ hôm nay.

Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ của Ban Chỉ đạo quốc gia và kế hoạch cao điểm của Bộ Công an, UBND Tp.HCM đã ban hành Kế hoạch số 401/KH-UBND ngày 24/7/2026 về rà soát, cập nhật thông tin và thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính.

Thân nhân liệt sĩ được hỗ trợ lấy mẫu, điền thông tin tại các tổ xét nghiệm.

Việc thu nhận mẫu sinh phẩm được thực hiện trên tinh thần tự nguyện, đúng quy trình, bảo đảm an toàn và bảo mật thông tin. Các mẫu sau khi thu nhận sẽ được sử dụng để xây dựng cơ sở dữ liệu ADN, phục vụ đối sánh với dữ liệu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính đang được quy tập tại các nghĩa trang trên cả nước.

Đại tá Trần Hồng Minh cho biết, việc ứng dụng công nghệ giám định ADN kết hợp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Đề án 06 sẽ góp phần nâng cao hiệu quả tìm kiếm, xác định danh tính các liệt sĩ.

Công an Tp.HCM kêu gọi thân nhân các gia đình liệt sĩ trên địa bàn tích cực phối hợp, cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác và tự nguyện tham gia lấy mẫu sinh phẩm theo hướng dẫn. Người dân có thể liên hệ trực tiếp với công an hoặc UBND phường, xã, đặc khu nơi cư trú để được hướng dẫn chi tiết.

Xúc động hành trình lưu động lấy mẫu ADN - Nối dài hy vọng đưa liệt sĩ trở về

Suốt mấy chục năm qua, tâm nguyện lớn nhất đời chị Nguyễn Thị Liên là tìm thấy phần mộ của cha. Giọt nước mắt của chị lặng lẽ rơi khi chứng kiến tổ công tác đến tận nhà lấy mẫu sinh phẩm từ người dì 91 tuổi điểm tựa sinh học cuối cùng thắp lên hy vọng đưa cha trở về sau mấy chục năm đợi chờ.