Nghệ thuật len vào từng ngóc ngách chợ Đồng Xuân hơn 100 tuổi

Giữa nhịp giao thương sôi động của chợ Đồng Xuân, 25 tác phẩm nghệ thuật được bố trí tại các hành lang, bậc cầu thang, góc tường và những không gian quen thuộc của khu chợ, mở ra cách tiếp cận mới với di sản hơn 100 năm tuổi của Hà Nội.

Đây là những tác phẩm thuộc triển lãm nghệ thuật đa giác quan "Chạm Đồng Xuân" diễn ra trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 từ ngày 13-28/11. Triển lãm có sự tham gia của các nghệ sĩ trong nước và quốc tế với những sáng tạo lấy cảm hứng từ kiến trúc, con người và nhịp sống thường ngày tại khu chợ.

Nghệ thuật len vào từng ngóc ngách chợ Đồng Xuân hơn 100 tuổi - Ảnh 1.
Nghệ thuật len vào từng ngóc ngách chợ Đồng Xuân hơn 100 tuổi - Ảnh 2.

Một số tác phẩm ấn tượng tại "Chạm Đồng Xuân".

Thay vì đưa nghệ thuật vào một không gian trưng bày riêng biệt, các nghệ sĩ lựa chọn đưa tác phẩm len vào từng ngóc ngách của chợ Đồng Xuân, hòa cùng kiến trúc và hoạt động giao thương.

Đó có thể là một sắp đặt bên đài phun nước, một tác phẩm dọc hành lang, ở chiếu nghỉ cầu thang, bên lan can hay nép mình trong góc khuất ít người chú ý. Không có lộ trình khám phá cố định, công chúng được khuyến khích tự tìm kiếm, quan sát và tương tác với các tác phẩm.

Theo giám tuyển Nguyễn Anh Tuấn, một số nghệ sĩ quốc tế đã dành cả tháng nghiên cứu, trải nghiệm không khí chợ Đồng Xuân để sáng tác. Các tác phẩm khai thác nhiều chất liệu từ hình ảnh, âm thanh đến những câu chuyện gắn với con người và đời sống nơi đây.

Trong số đó, tác phẩm "Vang vọng Đồng Xuân" của nghệ sĩ Australia Alexander Pug William và nghệ sĩ Việt Nam Tuấn Nị sử dụng những chiếc hộp xốp thu nhặt tại chợ để tạo thành nhạc cụ. Người đi qua có thể trực tiếp gõ, tạo âm thanh và hòa vào tiếng rao hàng quen thuộc.

Chuỗi tranh tương tác "Fauna" của bộ đôi nghệ sĩ Pháp Adrien và Claire mang đến một cách tiếp cận khác, kết hợp công nghệ với trải nghiệm thực tế của người xem.

Nghệ thuật len vào từng ngóc ngách chợ Đồng Xuân hơn 100 tuổi - Ảnh 3.

Tác phẩm làm từ hộp xốp thu nhặt ở chợ.

Nghệ sĩ Lê Vũ giới thiệu những đồng xu nghệ thuật in họa tiết mặt sau của tiền giấy Việt Nam. Trong khi đó, dự án nhiếp ảnh sắp đặt của nghệ sĩ Nguyễn Minh Hoàng cùng cộng sự hướng sự chú ý đến những người lao động ít được nhắc đến tại khu chợ như người khuân vác, trông hàng và bảo vệ.

Nghệ sĩ gốc Việt tại Đan Mạch Phúc Văn Đặng mang đến chuỗi tác phẩm sử dụng chất liệu vải với sắc hồng hoa sen gợi nhắc nguồn cội Việt Nam, kết hợp sắc xanh lam tượng trưng cho vùng biển Bắc Âu.

Theo nghệ sĩ Phúc Văn Đặng, việc đưa tác phẩm và các workshop vào không gian chợ Đồng Xuân là cách tạo ra cuộc đối thoại giữa di sản và thế hệ tiếp nối. Thay vì chỉ tìm hiểu lịch sử qua tư liệu hay những câu chuyện được kể lại, người trẻ có cơ hội trực tiếp quan sát kiến trúc, khám phá dấu tích văn hóa và tìm thấy sự kết nối với khu chợ.

Không chỉ có các tác phẩm nghệ thuật, triển lãm "Chạm Đồng Xuân" còn mở ra những không gian trải nghiệm mới tại khu chợ. Đáng chú ý, lần đầu tiên sân mái chợ Đồng Xuân được mở cửa đón công chúng. Không gian trên tầng cao được bố trí thành nơi đọc sách, chơi cờ và nghỉ ngơi, tạo điểm dừng chân giữa nhịp giao thương nhộn nhịp bên dưới.

Từ đây, người tham quan có thể ngắm nhìn những mái phố cổ từ một góc nhìn khác. Các hoạt động biểu diễn âm nhạc và chiếu phim cũng được tổ chức tại khu vực này từ ngày 15/11 đến hết lễ hội.

Nghệ thuật len vào từng ngóc ngách chợ Đồng Xuân hơn 100 tuổi - Ảnh 4.

Không gian đọc sách, chơi cờ... trong chợ.

Bên cạnh đó, cuộc thi thời trang "Market to Mode" khai thác những mặt hàng quen thuộc tại chợ Đồng Xuân dưới góc nhìn sáng tạo. Người tham gia có thể phối hợp, biến tấu các sản phẩm được bày bán tại chợ để tạo nên những trang phục mang dấu ấn cá nhân.

Theo giám tuyển Nguyễn Anh Tuấn, tên gọi "Chạm Đồng Xuân" thể hiện mong muốn đưa công chúng đến gần hơn với khu chợ thông qua nhiều giác quan từ quan sát kiến trúc, hàng hóa đến lắng nghe âm thanh và cảm nhận nhịp sinh hoạt thường ngày. Những điều vốn quen thuộc có thể được nhìn nhận theo một cách khác khi đặt trong mối liên hệ với nghệ thuật.

Hơn một thế kỷ qua, chợ Đồng Xuân không chỉ là đầu mối giao thương mà còn lưu giữ nhiều dấu ấn trong đời sống đô thị Hà Nội. Di sản của khu chợ không chỉ nằm ở kiến trúc hay những dấu mốc lịch sử, mà còn hiện diện trong tiếng rao, hoạt động mua bán và những mối gắn bó giữa các thế hệ tiểu thương.

Nghệ thuật len vào từng ngóc ngách chợ Đồng Xuân hơn 100 tuổi - Ảnh 5.
Nghệ thuật len vào từng ngóc ngách chợ Đồng Xuân hơn 100 tuổi - Ảnh 6.

Triển lãm thu hút nhiều người tới tham quan.

Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 có chủ đề "Thăng Long Kẻ Nghệ" với định hướng "Kinh tế Sáng tạo" quy tụ hơn 150 hoạt động và gần 1.000 nghệ nhân, nghệ sĩ. Trong đó có gần 100 nghệ sĩ quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài đến từ 21 quốc gia. Các hoạt động diễn ra tại 5 cụm không gian chính gồm Quảng trường Sáng tạo, chợ Đồng Xuân, đình và di tích phố cổ, Công viên Thống Nhất, rạp hát và sân khấu cộng đồng.

Thông qua triển lãm "Chạm Đồng Xuân", chợ Đồng Xuân trở thành không gian để công chúng khám phá những giá trị văn hóa vốn hiện diện trong đời sống thường nhật. Đây cũng là dịp để thế hệ trẻ tiếp cận di sản Hà Nội bằng những trải nghiệm trực tiếp, thay vì chỉ tìm hiểu qua sách vở hay tư liệu lịch sử.

Link nội dung: https://www.phunuvathoidaivn.com/nghe-thuat-len-vao-tung-ngoc-ngach-cho-dong-xuan-hon-100-tuoi-a220531.html