Cuộc thi năm nay được tổ chức thiết thực chào mừng kỷ niệm 138 năm Ngày sinh Chủ tịch Tôn Đức Thắng (20/8/1888 - 20/8/2026). Với những chủ đề gợi ý gồm “Tiếp bước Người thợ Tôn Đức Thắng”, “Em kể chuyện về Bác Tôn” và “Bác Tôn - Người con Nam Bộ - Tấm gương sáng ngời”, Ban Tổ chức mong muốn tạo không gian để các em tự do thể hiện suy nghĩ, cảm nhận và tình cảm đối với vị lãnh tụ gắn bó sâu sắc với lịch sử cách mạng Việt Nam.
Qua hơn một tháng phát động, cuộc thi nhận được sự hưởng ứng tích cực của 38 đơn vị trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh. Thành phần tham gia khá đa dạng, từ Nhà Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh, Trung tâm Cung ứng dịch vụ công các phường, xã, đặc khu, trường học, các lớp vẽ đến những thí sinh tự do. Đặc biệt, sự góp mặt của các em học sinh Trường Phổ thông đặc biệt Nguyễn Đình Chiểu đã tạo thêm điểm nhấn ý nghĩa cho cuộc thi, thể hiện tinh thần mở rộng cơ hội tham gia hoạt động văn hóa, nghệ thuật cho mọi trẻ em.
Năm nay, 319 thí sinh đã gửi đến cuộc thi 289 tranh vẽ cá nhân và tập thể. Những con số này cho thấy sức hút của một sân chơi đã được duy trì qua hai thập niên. Từ những câu chuyện được nghe, những hình ảnh được biết đến qua sách báo, trường học và các hoạt động giáo dục, các em đã chuyển hóa cảm nhận của mình về Bác Tôn thành những tác phẩm mang dấu ấn riêng.
Điểm đáng chú ý của cuộc thi năm 2026 là sự đa dạng về chất liệu và phương thức thể hiện. Bên cạnh bột màu, màu sáp, màu nước, sơn dầu và acrylic, nhiều thí sinh tiếp tục lựa chọn tranh đồ họa. Sự xuất hiện của hình thức này tạo thêm lựa chọn cho các em, phù hợp với xu hướng mỹ thuật hiện đại và mở rộng không gian sáng tạo. Qua đó, các em có thể tiếp cận những phương thức thể hiện mới mà vẫn truyền tải được nội dung, cảm xúc về nhân vật lịch sử.
Từ 289 tranh dự thi, Ban Giám khảo đã lựa chọn 92 tác phẩm để trao giải, gồm 6 giải Nhất, 18 giải Nhì, 28 giải Ba và 40 giải Khuyến khích. Mỗi tác phẩm là một góc nhìn riêng, nhưng cùng gặp nhau ở tình cảm dành cho Bác Tôn và những giá trị tốt đẹp mà cuộc đời, sự nghiệp của Người để lại.
Không đơn thuần là một cuộc thi mỹ thuật, “Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh với Bác Tôn” còn là phương thức giáo dục trực quan, nhẹ nhàng và phù hợp với lứa tuổi. Thay vì tiếp nhận lịch sử chỉ qua những bài học, các em được tìm hiểu về Bác Tôn, sau đó tự lựa chọn hình ảnh, câu chuyện và cảm xúc để thể hiện bằng màu sắc, đường nét. Quá trình đó giúp lịch sử trở nên gần gũi hơn, đồng thời tạo cơ hội để trẻ em phát triển khả năng quan sát, tư duy sáng tạo và kỹ năng biểu đạt.
Từ góc độ gia đình, cuộc thi cũng mang đến một sân chơi lành mạnh trong dịp hè. Các em vừa có thời gian vui chơi, vừa được khuyến khích tìm hiểu lịch sử, văn hóa và truyền thống dân tộc. Đối với Bảo tàng Tôn Đức Thắng, sự đồng hành của phụ huynh, nhà trường và các đơn vị tổ chức là động lực để hoạt động tiếp tục được duy trì và phát triển.
Đáng chú ý, nhân dịp cuộc thi lần thứ XX, Bảo tàng Tôn Đức Thắng xuất bản tập tranh “Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh với Bác Tôn” lần thứ XX - năm 2026 dành tặng các thí sinh tham dự. Bảo tàng đồng thời thực hiện tập tranh trực tuyến trên môi trường điện tử của đơn vị, góp phần đưa các tác phẩm đến gần hơn với công chúng.
Không dừng lại ở hoạt động tổng kết và trao giải, hành trình 20 năm của cuộc thi sẽ tiếp tục được nhìn lại qua trưng bày chuyên đề “Hành trình 20 mùa hoa”, dự kiến khai mạc sáng 20/8/2026 tại Bảo tàng Tôn Đức Thắng. Trưng bày là dịp để công chúng, thầy cô và các em thiếu nhi nhìn lại quá trình hình thành, phát triển của cuộc thi qua 20 lần tổ chức.
Hai mươi mùa thi là hai mươi chặng đường lưu giữ những ký ức đẹp về Bác Tôn trong tâm hồn thiếu nhi thành phố. Qua từng nét vẽ, hình ảnh người thợ Tôn Đức Thắng, người con Nam Bộ và vị lãnh tụ gần gũi tiếp tục được kể lại bằng ngôn ngữ của trẻ thơ. Đây cũng là cách để những giá trị lịch sử, truyền thống yêu nước và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng được bồi đắp tự nhiên, góp phần hình thành những thế hệ thiếu nhi biết trân trọng quá khứ và hướng tới tương lai.
Thùy Dương
