Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, sáng 10/4, Quốc hội tiếp tục thảo luận về kinh tế - xã hội, đầu tư công, ngân sách Nhà nước.
Đại biểu Quốc hội Đặng Ngọc Huy (đoàn Quảng Ngãi).
Nêu ý kiến tại phiên thảo luận, đại biểu Quốc hội Đặng Ngọc Huy (đoàn Quảng Ngãi) nhấn mạnh vào một "khoảng trống" chiến lược mà theo ông nếu không được lấp đầy, mọi thành quả tăng trưởng đều có thể bị đe dọa, đó là sự mong manh của hệ thống dự trữ xăng dầu quốc gia.
Theo ông, Nghị quyết số 70 của Bộ Chính trị về đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã vạch rõ mục tiêu mức dự trữ xăng dầu đạt 90 ngày nhập khẩu ròng vào năm 2030.
" Tuy nhiên, chúng ta đang đối mặt với khoảng cách rất báo động, dự trữ quốc gia hiện chỉ đáp ứng được từ khoảng 7-10 ngày sử dụng. Nếu tính cả dự trữ thương mại, chúng ta chỉ có tối đa khoảng 30 ngày sử dụng ", đại biểu nêu thực tế.
Đại biểu cho rằng không thể vận hành một nền kinh tế năng động, quy mô 514 tỷ USD (đứng thứ 32 thế giới) bằng một "bình nhiên liệu luôn báo động đỏ". Khoảng cách dự trữ từ 30 ngày lên 90 ngày không chỉ là một bài toán về kho bãi, đó là bài toán về năng lực tự chủ chiến lược.
Ông Đặng Ngọc Huy đặt câu hỏi tại sao chưa có hệ thống kho dự trữ quốc gia độc lập, khi mà hiện nay hàng dự trữ quốc gia đang được cất giữ chung với kho của doanh nghiệp đầu mỗi, đi ngược lại nguyên tắc quản lý độc lập về số lượng và chất lượng của Luật Dự trữ quốc gia?
Đại biểu Huy dẫn ý kiến cho rằng xây dựng kho độc lập gây tốn kém nhưng cái giá của việc thiếu dự trữ còn đắt hơn gấp nhiều lần. Khi thế giới biến động, việc thiếu hụt dự trữ gây ra hệ lụy lớn như cảnh người dân phải xếp hàng dài mua xăng và chi phí logistics tăng cao, ảnh hưởng đến các công trình trọng điểm.
" Chúng ta không thể chờ đến khi 'khát' mới bắt đầu đào giếng. Xây dựng kho dự trữ chiến lược chính là mua bảo hiểm cho nền kinh tế ", đại biểu nói và tán thành với định hướng bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, trong đó hình thành hệ thống kho dự trữ dầu thô quy mô lớn, duy trì nguồn cung ổn định ít nhất 90 ngày như nêu trong Báo cáo 186 của Chính phủ.
Tuy nhiên, để mục tiêu này không nằm trên giấy, đại biểu Đặng Ngọc Huy đề nghị Chính phủ, Thủ tướng thực hiện các giải pháp đột phá như: quyết liệt bố trí nguồn lực ngân sách, áp dụng cơ chế đặc thù để khởi công ngay hệ thống kho dự trữ quốc gia độc lập; tách bạch hoàn toàn kho dự trữ chiến lược với kho thương mại.
" Ban hành lộ trình cụ thể như đến năm 2028 đạt 60 ngày, năm 2030 đạt 90 ngày. Đồng thời, khẩn trương sửa đổi Luật Dự trữ quốc gia và các nghị định liên quan nhằm tạo hành lang pháp lý huy động nguồn lực xã hội hóa cho hạ tầng kho bãi, nhưng quyền kiểm soát hàng hóa phải tuyệt đối thuộc về Nhà nước ", đại biểu nêu giải pháp.
Dẫn bài học từ lịch sử, ông Huy cho rằng nhiều quốc gia khủng hoảng không phải vì thiếu tiền, mà do thiếu sự chuẩn bị, đại biểu đoàn Quảng Ngãi nhấn mạnh: " Đầu tư cho dự trữ xăng dầu hôm nay chính là đầu tư cho sự ổn định và chủ quyền kinh tế của Việt Nam mai sau ".
