Những ngày đầu tháng 5, dòng người đổ về Thác Hiêu (xã Cổ Lũng, Thanh Hóa) ngày một đông. Giữa cái nắng đầu hè, con thác nằm trong vùng lõi Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông trở thành điểm "trốn nóng" lý tưởng, đặc biệt thu hút nhiều du khách nước ngoài.
Dưới chân thác, tiếng nước đổ rì rào hòa cùng tiếng cười nói rộn ràng. Từng nhóm du khách rủ nhau ngâm mình trong làn nước mát lạnh, trong vắt. Nhiều người nước ngoài thoải mái nằm dài trên những phiến đá, tận hưởng không khí trong lành giữa núi rừng.
Thác Hiêu nằm tại xã Cổ Lũng, huyện Bá Thước cũ, Thanh Hóa.
Du khách người Anh James Walker (36 tuổi) cho biết, anh cùng bạn gái đã có hai tuần du lịch Việt Nam. Sau khi ghé Pù Luông, cả hai quyết định đến thác Hiêu và "bị chinh phục" bởi vẻ đẹp hoang sơ. "Thiên nhiên ở đây rất yên bình, người dân thì thân thiện. Chúng tôi thực sự thích nơi này", anh nói.
Ẩn mình dưới tán rừng, những nếp nhà sàn truyền thống của người Thái nay được cải tạo thành homestay đón khách. Không gian lưu trú vẫn giữ nguyên kiến trúc gỗ, mái lá, bên trong trang trí thổ cẩm, tạo cảm giác gần gũi với đời sống bản địa.
Cảnh hoang sơ giữa núi rừng Pù Luông.
Gia đình anh Hà Văn Huy (34 tuổi), sống ngay dưới chân thác, là một trong những hộ làm du lịch sớm ở bản. Hơn 10 năm trước, anh tận dụng ngôi nhà sàn của gia đình để đón khách. "Quanh năm nghe tiếng thác, không khí lúc nào cũng mát mẻ. Năm nay khách có vẻ đông hơn, từ đầu tháng 5 đã nhộn nhịp. Hầu như không có ngày vắng khách", anh Huy nói.
Theo anh, khách quốc tế thường đến vào mùa đông, trong khi mùa hè là thời điểm khách nội địa chiếm đa số. Sau khi trừ chi phí, thu nhập của gia đình anh đạt khoảng trên dưới 30 triệu đồng mỗi tháng.
Người dân biến những nhà sàn truyền thống thành homestay phục vụ khách dưới chân thác.
Những nếp nhà sàn giúp người dân bản địa làm du lịch cộng đồng.
Cách Hà Nội gần 200km, thác Hiêu được ví như "viên ngọc xanh" của xứ Thanh. Con thác cao khoảng 100m, hình thành từ dòng suối Hiêu chảy qua dãy núi đá vôi Pù Luông. Địa hình đặc biệt khiến dòng nước tách thành hai nhánh ở lưng chừng núi, rồi hợp lại ở cuối dòng, tạo nên hàng chục tầng thác trắng xóa.
Giữa dòng thác là ba hang động tự nhiên ăn sâu vào lòng núi. Trong đó, hang Tình Yêu được du khách đánh giá đẹp nhất, với không gian vừa đủ để len qua dòng nước mát lạnh. Dưới chân thác, một hồ bơi tự nhiên sâu hơn 1m trở thành nơi giải nhiệt lý tưởng cho du khách.
Du khách thích thú tắm thác những ngày đầu hè.
Khu du lịch đón nhiều khách nước ngoài đến trải nghiệm.
Ngắm vẻ hoang sơ của thác Hiêu giữa Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông.
Không chỉ có thác nước, vùng đất Cổ Lũng còn hấp dẫn bởi những bản làng người Thái yên bình nép mình trong thung lũng, bao quanh bởi núi rừng xanh ngắt. Du khách đến đây thường kết hợp trải nghiệm ẩm thực địa phương với cá bống suối, măng đắng, ốc đá, cơm lam, gà đồi… và đặc biệt là vịt Cổ Lũng nuôi thả tự nhiên.
Thác Hiêu giữa vùng lõi Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông.
Đại diện UBND xã Cổ Lũng cho biết: Hiện khu vực thác Hiêu có 13 homestay do người dân tự phát triển. Toàn xã có 26 cơ sở lưu trú với hơn 200 khách mỗi ngày đêm, tạo việc làm thường xuyên cho hàng chục lao động. Năm 2025, địa phương đón hơn 18.600 lượt khách, trong đó có hơn 1.500 khách quốc tế, doanh thu du lịch đạt khoảng 9,3 tỷ đồng.
Nhà sàn cổ “lên đời” homestay, người vùng cao kiếm hàng chục triệu mỗi thángDù lượng khách tăng, hạ tầng du lịch nơi đây vẫn còn thiếu đồng bộ. Các sản phẩm du lịch còn đơn điệu, chưa có sự liên kết vùng, trong khi tiềm năng vẫn rất lớn. Địa phương kỳ vọng thời gian tới sẽ thu hút được đầu tư để phát triển bài bản, bền vững hơn.
