Theo The Wall Street Journal, lẽ ra đây phải là một giai đoạn đầy thử thách đối với các kỹ sư phần mềm. Lập trình vốn là một trong những lĩnh vực đầu tiên mà trí tuệ nhân tạo (AI) được áp dụng rộng rãi.
Cùng lúc đó, làn sóng sa thải nhân sự vẫn đang càn quét khắp ngành công nghệ. Tuy nhiên, các tin tuyển dụng trong lĩnh vực CNTT và khoa học máy tính lại đang có dấu hiệu tăng lên.
Nhiều nhà tuyển dụng nhận định rằng các doanh nghiệp đang bắt đầu quay lại thị trường để tìm kiếm nhân tài. Tuy nhiên, thị trường hiện nay đang có một "nút thắt" lớn về tiêu chuẩn lựa chọn.
Các công ty chủ yếu tìm kiếm những ứng viên ở cấp độ trung cấp và cao cấp. Họ săn đón những tài năng kỹ thuật hàng đầu, những người có khả năng khai thác tối đa sức mạnh của AI.
Thị trường lao động phân hóa và tiêu chuẩn tuyển dụng mới
Ông Chris Abbass, Giám đốc điều hành của công ty tuyển dụng Talentful, nhận định: “Một kỹ sư giàu kinh nghiệm hiện nay có thể tạo ra năng suất tương đương với cả một đội ngũ trước đây.”
Cũng theo ông Abbass, vấn đề hiện nay không nằm ở số lượng nhân sự. Các công ty quan tâm nhiều hơn đến việc họ đang sở hữu ai và đặt những người đó vào vị trí nào cho hiệu quả.
Theo dữ liệu từ sàn việc làm trực tuyến ZipRecruiter, các tin tuyển dụng ngành CNTT và khoa học máy tính đã tăng 14,2% so với cùng kỳ năm ngoái tính đến tháng 4/2026.
Dù vậy, thị trường lại đang có sự phân hóa rõ rệt về nhu cầu. Tỷ lệ tin tuyển dụng cho cấp độ mới bắt đầu (entry-level) đã giảm từ 8,1% của năm ngoái xuống còn 7,4% vào tháng 4 năm nay.
Trong khi đó, nhu cầu đối với nhân sự cấp cao (senior-level) lại tăng mạnh. Tỷ trọng của nhóm này trong các tin tuyển dụng đã nhảy từ 38,8% lên mức 43,1% trong cùng giai đoạn.
Mới tuần trước, Cloudflare là cái tên tiếp theo thông báo cắt giảm nhân sự. Đây là một phần trong kế hoạch tái cơ cấu để tập trung vào mảng trí tuệ nhân tạo của công ty này.
Động thái này diễn ra sau các đợt sa thải tương tự tại các "ông lớn" như Meta và Coinbase. Trước đó, công ty thanh toán Block của Jack Dorsey cũng đã cắt giảm tới 40% nhân sự vào tháng 2.
Lý do được Block đưa ra cũng liên quan trực tiếp đến việc ứng dụng các công cụ AI vào quy trình vận hành. Điều này cho thấy tác động mạnh mẽ của công nghệ mới đến cơ cấu nhân sự.
Ông Chris Abbass cho biết nhiều quản lý cấp trung đang thuộc nhóm đối tượng bị sa thải. Thay vào đó, các công ty ưu tiên tìm kiếm kỹ sư giàu kinh nghiệm để làm việc độc lập.
Do AI vẫn thường xuyên mắc lỗi lập trình, những kỹ sư dày dạn kinh nghiệm này sẽ đóng vai trò kiểm soát. Họ giống như những người gác cổng đảm bảo chất lượng cho các sản phẩm công nghệ.
Bên cạnh đó, họ còn có nhiệm vụ quản lý một nhóm các tác nhân AI (AI agents). Về lý thuyết, mô hình làm việc này sẽ giúp thúc đẩy năng suất lao động lên một tầm cao mới.
Ông Andy Challenger, Giám đốc doanh thu tại Challenger, Gray & Christmas, nhận định: “Đây là một sự mâu thuẫn khá thú vị. Những người biết dùng AI để kết nối các bộ phận đang được săn đón hơn bao giờ hết.”
Sự thay đổi về kỹ năng và các vị trí kỹ thuật kiểu mới
Nhu cầu đối với các vai trò kỹ thuật khác cũng đang nhen nhóm trở lại. Các vị trí mới nổi bao gồm chuyên viên vận hành AI và kỹ sư bảo trì hệ thống trí tuệ nhân tạo.
Các nhà tuyển dụng cũng đang ráo riết săn đón kỹ sư giải pháp. Đây là những người trực tiếp triển khai AI và đóng vai trò như những chuyên gia tư vấn kỹ thuật cho doanh nghiệp.
Ông Abbass chia sẻ thêm một dấu hiệu tích cực là việc các đối thủ bắt đầu lôi kéo nhân sự của chính công ty ông. Điều này thường chỉ xảy ra khi thị trường lao động đang ấm dần lên.
Ông Aaron Levie, CEO của nhà cung cấp dịch vụ Box, quan sát thấy sự trái ngược giữa các công ty. Trong khi một số đơn vị giảm quy mô, số khác lại tích cực tuyển thêm kỹ sư.
Riêng đối với các khách hàng của Box, ông Levie nhận thấy nhu cầu rất lớn cho các vị trí kỹ thuật kiểu mới. Ông khẳng định AI vốn không hề dễ dàng để triển khai trong thực tế.
Ông Levie khẳng định: “Mọi ngân hàng, công ty dược phẩm hay nhà sản xuất sẽ sớm tuyển dụng một lượng lớn nhân sự chỉ để triển khai các tác nhân trí tuệ nhân tạo (agents).”
Trên mạng xã hội X, ông cũng chia sẻ về vị trí mới mà công ty ông đang tuyển dụng. Đó là những người có khả năng kết nối hệ thống AI vào toàn bộ hạ tầng kỹ thuật của doanh nghiệp.
Ông Levie kỳ vọng những nhân sự này sẽ hiểu rõ quy trình kinh doanh. Họ sẽ làm việc trực tiếp với các mảng nghiệp vụ theo hình thức nhúng sâu vào từng bộ phận của công ty.
Bà Nicole Bachaud, nhà kinh tế lao động tại ZipRecruiter, cho biết nghiên cứu sơ bộ cho thấy các công ty đang chú trọng hơn vào kỹ năng mềm đối với các vai trò chuyên môn về AI.
Các kỹ năng như giao tiếp và cộng tác đang trở nên quan trọng hơn. Khi AI đảm nhận các tác vụ nền tảng, công việc của con người sẽ tập trung vào sự tương tác và kết nối.
Theo bà Bachaud, các chức năng cốt lõi của những vai trò công nghệ này đang dần trở nên mang tính nhân văn hơn. Con người sẽ đóng vai trò định hướng và điều phối công nghệ.
Tuy nhiên, những kỹ sư thiếu kỹ năng chuyên biệt về AI vẫn đang gặp rất nhiều khó khăn. Điều này đúng ngay cả khi họ sở hữu nhiều năm kinh nghiệm lập trình tổng quát.
Ông Victor Janulaitis, CEO của Janco Associates, nhận xét: “Những người đang thất nghiệp thường thuộc nhóm có kỹ năng cũ hoặc những người đã gần đến độ tuổi nghỉ hưu.”
Hiện nay, số ít những người được tuyển dụng là những người đã có thành tích làm việc với AI. Đây gần như là một yêu cầu bắt buộc trong bối cảnh thị trường hiện tại.
Dù vậy, ông Janulaitis vẫn kỳ vọng thị trường việc làm CNTT sẽ tăng trưởng trở lại sau đợt sụt giảm. Điều kiện là các xung đột địa chính trị trên thế giới sớm được bình ổn.
Giữa xu hướng cắt giảm, vẫn có những "ông lớn" đi ngược lại số đông. Ông Matt Garman, CEO của AWS, tuyên bố sẽ tuyển dụng 11.000 thực tập sinh và nhân viên mới trong năm 2026.
Con số này tương đương với mức tuyển dụng của các năm trước. Kế hoạch này vẫn được giữ vững dù Amazon đã cắt giảm tới 16.000 việc làm vào đầu năm nay.
Bà Kim Majerus, Phó chủ tịch tại AWS, khẳng định: “Chúng tôi vẫn cần con người. 11.000 nhà phát triển mới sẽ giúp chúng tôi nâng tầm những gì đang thực hiện.”
Bà Majerus nhấn mạnh thêm rằng, dù Amazon luôn tìm cách tối ưu hóa quy trình, vai trò của con người trong việc phát triển giá trị mới vẫn là không thể thay thế.
*Nguồn: The Wall Street Journal
