Trong dịp lễ 2/9 vừa qua, phóng viên ghi nhận tại danh thắng Kim Sơn, xã Biện Thượng, Thanh Hóa, những dãy núi đá vôi hiện lên sừng sững giữa màu xanh của cây cối và mặt nước. Các ngọn núi nối tiếp nhau, bao quanh vùng đầm lầy, tạo nên cảnh quan vừa hùng vĩ vừa trữ tình.
Không có sự náo nhiệt thường thấy ở những điểm du lịch đông khách, Kim Sơn mang vẻ trầm mặc. Chị Nguyễn Ngọc Thu, 35 tuổi, du khách từ Hà Nội, cho biết đây là lần đầu chị đến Kim Sơn."Ở đây có cảm giác rất khác thành phố. Không gian yên tĩnh, núi và sông nước hòa vào nhau, nhịp sống chậm rãi nên tôi cảm thấy khá thư giãn", chị Thu nói.
Danh lam thắng cảnh quốc gia núi Kim Sơn là quần thể núi đá vôi, đầm nước, hang động cùng các di tích lịch sử, văn hóa. Dãy núi gồm 29 ngọn, phân bố trên một vùng đầm nước rộng. Phủ lên các triền núi là thảm thực vật xanh, khiến cảnh quan nhìn từ xa giống những tòa thành đá nằm giữa sông nước.
Một trong những giá trị nổi bật của Kim Sơn là hệ thống hang động. Động Ngọc Kiều, động Ngọc Hồ có lòng hang rộng, cấu trúc nhiều tầng, tạo nên không gian kỳ thú cho du khách khám phá.
Trên vách đá trong các hang còn lưu giữ nhiều bài thơ, bút tích của các danh sĩ qua các thời kỳ, trong đó có Nguyễn Xuân Tiêu, Bùi Tự, Trương Quang Đản. Những dấu tích này góp phần tạo nên giá trị lịch sử, văn hóa đặc biệt cho danh thắng.
Chùa Linh Ứng nằm giữa không gian núi non, sông nước cũng là điểm đến mang màu sắc tâm linh. Chùa được xây dựng từ thời Lý và từng được trùng tu dưới thời vua Bảo Đại.
Sự kết hợp giữa núi đá, hang động, mặt nước và các công trình tín ngưỡng khiến Kim Sơn không chỉ có giá trị về cảnh quan mà còn chứa đựng nhiều lớp trầm tích văn hóa.
Điểm tạo ấn tượng với nhiều du khách khi đến Kim Sơn là vùng đầm nước rộng nằm dưới chân núi. Những dòng suối với sắc hoa len giữa các ngọn núi, tạo thành một không gian nên thơ.
Chèo thuyền ngắm cảnh trên trên dòng suối trong xanh là trải nghiệm đáng nhớ khi du khách đến Kim Sơn.
Vào mùa thu, khi thảm thực vật quanh vùng đầm chuyển màu, cảnh sắc Kim Sơn càng trở nên đặc biệt. Những mảng xanh, vàng đan xen giữa núi đá và mặt nước tạo nên khung cảnh được nhiều người ví von là "mùa thu vàng xứ Thanh".
Danh lam thắng cảnh Kim Sơn được công nhận là danh lam thắng cảnh cấp quốc gia năm 2009 và được công nhận là điểm du lịch cấp tỉnh năm 2018.
Trao đổi với phóng viên, đại diện Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa cho biết, Kim Sơn là một trong những danh thắng đang được ngành phối hợp với các địa phương tập trung hoàn thiện, thu hút đầu tư, triển khai các quy hoạch bảo tồn di tích, danh lam thắng cảnh gắn với phát huy giá trị di sản và phát triển du lịch.
Kim Sơn được xác định là một trong những điểm đến quan trọng trên tuyến du lịch sông Mã, các tuyến du lịch cộng đồng ở khu vực Vĩnh Lộc và kết nối với Di sản văn hóa thế giới Thành Nhà Hồ.
Theo Quyết định số 2259/QĐ-UBND ngày 3/6/2024 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, quy hoạch bảo tồn và phát huy giá trị danh lam thắng cảnh quốc gia núi Kim Sơn gắn với phát triển dịch vụ du lịch có tổng diện tích khoảng 173,54 ha. Mục tiêu của quy hoạch là bảo vệ các yếu tố gốc của di tích, bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị danh lam thắng cảnh, đồng thời từng bước đưa Kim Sơn trở thành điểm tham quan có giá trị, góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
