Tết Hàn thực là một ngày Tết quan trọng trong văn hóa của người Việt Nam từ xưa tới nay, mang ý nghĩa tưởng nhớ về nguồn cội, tỏ lòng biết ơn đối với tổ tiên, đồng thời thể hiện sự đoàn kết trong gia đình.
Theo chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà, các khung giờ đẹp để cúng tết Hàn thực năm 2026 vào ngày 3/3 âm lịch, gồm: giờ Ất Mão (5h-7h); giờ Bính Thìn (7h-9h); giờ Kỷ Mùi (13h-15h); giờ Tân Dậu (17h-19h).
Ngày tết Hàn thực, theo truyền thống, người Việt thường chuẩn bị mâm lễ cúng ông bà, tổ tiên, tưởng nhớ cội nguồn. Mâm cúng tết Hàn thực thường không cần chuẩn bị "mâm cao, cỗ đầy", tùy vào điều kiện của gia chủ mà bày biện phù hợp. Tuy nhiên, có một số món không thể thiếu khi dâng lễ, gồm:
- Bánh trôi, bánh chay: Bánh trôi và bánh chay mang ý nghĩa sâu sắc về sự tròn đầy và viên mãn trong cuộc sống. Theo đúng phong tục cổ truyền, mâm cúng phải có 3 hoặc 5 đĩa bánh trôi, 3 hoặc 5 bát bánh chay.
- Hương, hoa, trầu cau: Khi cúng tết Hàn thực, hãy chọn những lá trầu và quả cau tươi mới, màu xanh mát và không bị héo úa. Điều này tượng trưng cho sự tươi mới, trường thọ và may mắn.
- Ly nước sạch: Mỗi lần thắp hương gia tiên, gia chủ cần thay một ly nước sạch mới để bày tỏ lòng kính trọng, và dịp tết Hàn thực cũng không ngoại lệ.
- Mâm ngũ quả: Tùy từng mùa, gia chủ chọn 5 quả có màu sắc khác nhau như màu xanh, đỏ, vàng, tím... để đại diện cho ngũ hành, dâng cúng tổ tiên thể hiện lòng hiếu thảo và ước mong những điều tốt lành. Hãy nhớ lựa chọn kỹ lưỡng những trái cây tươi ngon và đẹp mắt nhất.
Mâm cúng tết Hàn thực quan trọng nhất là thể hiện sự thành tâm của gia chủ. Ảnh: Thu Huong Vu
Dưới đây là bài văn khấn tết Hàn thực 2026 chuẩn theo Văn khấn cổ truyền Việt Nam (NXB Văn hoá Thông tin):
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương. Con kính lạy Hoàng thiên, Hậu thổ, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành hoàng, ngài Bản xứ Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân, cùng chư vị Tôn thần.
Con kính lạy cao tằng Tổ khảo, cao tằng Tổ tỷ, thúc bá, đệ huynh, cô di, tỷ muội họ nội họ ngoại.
Tín chủ chúng con là… ngụ tại…
Hôm nay là ngày mùng 3 tháng 3 âm lịch, gặp tiết Hàn thực, tín chủ chúng con cảm nghĩ thâm ân trời đất, chư vị tôn thần, nhớ đức cù lao tiên tổ, thành tâm sắm lễ, quả cau lá trầu, hương hoa trà quả, đốt nén tâm hương, dâng lên trước án.
Chúng con kính mời ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị đại vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân, Ngũ phương, Long mạch, Tài thần giáng lâm trước án chứng giám lòng thành thụ hưởng lễ vật.
Chúng con kính mời các cụ Tổ khảo, Tổ tỷ, chư vị hương linh gia tiên nội ngoại họ… (họ của gia chủ) cúi xin thương xót cho con cháu, giáng về chứng giám tâm thành, thụ hưởng lễ vật.
Tín chủ con lại kính mời vong linh các vị tiền chủ, hậu chủ ngụ trong nhà này, đất này đồng lâm án tiền, đồng lai âm hưởng, phù hộ cho toàn gia chúng con luôn luôn mạnh khỏe, mọi sự bình an, vạn sự tốt lành, gia đình hòa thuận, trên bảo dưới nghe.
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
(Tổng hợp)
